Hun-Oğuz Destanı
OÄŸuz KaÄŸan destanı M.Ö. 209-174 tarihleri arasında hükümdarlık yapmış olan Hun hükümdarı Mete’nin hayatı etrafında ÅŸekillenmiÅŸtir. Bütün Türk destanlarında olduÄŸu gibi bu destanın da ilk ÅŸekli günümüze ulaÅŸmamıştır.
Bugün, elimizde Oğuz destanının üç varyantı bulunmaktadır.
XIII ile XVI yüzyıllar arasında Uygur harfleriyle yazılmış ve islâmiyetten önceki inancı yansıtan varyantın ilk örneği temsil ettiği kabul edilebilir.
XIV. yüzyıl başında yazıldığı bilinen Reşîdeddîn’in Câmi üt-Tevârih adlı eserinde yer alan Farsça OÄŸuz KaÄŸan Destanı Ä°slâmi varyantların ilkini temsil etmektedir.
OÄŸuz KaÄŸan Destanının üçüncü varyantı ise XVII. yüzyılda Ebü’l-Gazî Bahadır Han tarafından Türkmenler arasındaki sözlü rivayetlerden ve önceki yazmalardan faydalanarak yazılmıştır.
OÄŸuz KaÄŸan Destanının Ä°slâmiyet Öncesi Rivayeti Ay KaÄŸan’ın yüzü gök , aÄŸzı ateÅŸ, gözleri elâ ,saçları ve kaÅŸları kara perilerden daha güzel bir oÄŸlu oldu. Bu çocuk annesinden ilk sütü emdikten sonra konuÅŸtu ve çiÄŸ et ,çorba ve ÅŸarap istedi. Kırk gün sonra büyüdü ve yürüdü.
Ayakları öküz ayağı , beli kurt beli, omuzları samur omzu, göğsü ayı göğsü gibiydi. Vücudu baÅŸtan aÅŸağı tüylüydü. At sürüleri güder ve avlanırdı. OÄŸuz’un yaÅŸadığı yerde çok büyük bir orman vardı. Bu ormanda çok büyük ve güçlü bir gergedan yaşıyordu. Bir canavar gibi olan bu gergedan at sürülerini ve insanları yiyordu. OÄŸuz cesur bir adamdı.
Günlerden bir gün bu gergedanı avlamaÄŸa karar verdi. Kargı, yay, ok, kılıç ve kalkanını aldı ve ormana gitti. Bir geyik avladı ve onu söğüt dalı ile aÄŸaca baÄŸladı ve gitti. Tan aÄŸarırken geldiÄŸinde gergedanın geyiÄŸi almış olduÄŸunu gördü. Daha sonra OÄŸuz, avladığı bir ayıyı altın kuÅŸağı ile aÄŸaca baÄŸladı ve gitti. Tan aÄŸarırken geldiÄŸinde gergedanın ayıyı da aldığını gördü. Bu sefer kendisi aÄŸacın altında bekledi. Gergedan geldi ve başı ile OÄŸuz’un kalkanına vurdu. OÄŸuz kargı ile gergedanı öldürdü. Kılıcı ile başını kesti. Gergedanın barsaklarını yiyen ala doÄŸanı da oku ile öldürdü ve başını kesti.
Günlerden bir gün Oğuz Kağan Tanrıya yalvarırken karanlık bastı. Gökten bir gök ışık indi. Güneşten ve aydan daha parlaktı. Bu ışığın içinde alnında kutup yıldızı gibi parlak bir ben bulunan çok güzel bir kız duruyordu. Bu kız gülünce gök tanrı da gülüyor, kız ağlayınca gök tanrı da ağlıyordu. Oğuz bu kızı sevdi ve bu kızla evlendi.
Günler ve gecelerden sonra bu kız üç oÄŸlan çocuk doÄŸurdu. Çocuklara Gün, Ay ve Yıldız isimlerini verdiler. OÄŸuz ormanda ava çıktığı günlerden birinde göl ortasında bir aÄŸaç gördü. AÄŸacın kovuÄŸunda gözü gökten daha gök, saçı ırmak gibi dalgalı, inci gibi diÅŸli bir kız oturuyordu. Yeryüzü halkı bu kızın güzelliÄŸini görse dayanamaz ölüyoruz derlerdi. OÄŸuz bu kızı sevdi ve onunla evlendi. Günlerden gecelerden sonra OÄŸuz’un bu kızdan da üç oÄŸlu oldu. Bu çocuklara Gök, DaÄŸ ve Deniz isimlerini koydular.
Oğuz Kağan büyük bir toy(şenlik) verdi. Kırk masa ve kırk sıra yaptırdı. Çeşit çeşit yemekler,şaraplar, tatlılar, kımızlar yediler ve içtiler. Toydan sonra Beylere ve halka Oğuz Kağan şunları söyledi:
Ben sizlere kaÄŸan oldum
Alalım yay ile kalkan
NiÅŸan olsun bize buyan
Bozkurt olsun bize uran
Av yerinde yürüsün kulan
Daha deniz, daha müren
Güneş bayrak gök kurıkan
OÄŸuz KaÄŸan bu toydan sonra dünyanın dört bir tarafına elçilerle ÅŸu mektubu gönderdi:” Ben Uygurların kaÄŸanıyım ve yeryüzünün dört köşesinin kaÄŸanı olmam gerekir. Sizden itaat dilerim. Kim benim emirlerime baÅŸ eÄŸerse, hediyelerini kabul eder ve onu dost edinirim. Kim baÅŸ eÄŸmezse, gazaba gelirim. Onu düşman sayarım. Onunla savaşır ve yok ettiririm”.
Yine o zamanlarda saÄŸ yanda bulunan Altun KaÄŸan, OÄŸuz KaÄŸan’a pek çok altın gümüş ve deÄŸerli taÅŸlar hediye etti ve ona itaat ederek dostluk kurdu. OÄŸuz KaÄŸanın sol yanında ise askerleri ve ÅŸehirleri çok olan Urum KaÄŸan vardı. Urum KaÄŸan OÄŸuz KaÄŸanı dinlemezdi. OÄŸuz KaÄŸan’ın isteklerini gene kabul etmedi. OÄŸuz KaÄŸan gazaba geldi, bayrağını açtı ve askerleriyle birlikte Urum KaÄŸana doÄŸru yürüdü. Kırk gün sonra Buz Dağın eteklerine geldi. Çadırını kurdurdu ve sessizce uyudu. Tan aÄŸarınca OÄŸuz KaÄŸanın çadırına güneÅŸ gibi bir ışık girdi .O ışıktan gök tüylü gök yeleli büyük bir erkek kurt çıktı. Kurt: ” Ey OÄŸuz, sen Urum üzerine yürümek istiyorsun; Ey OÄŸuz ben senin önünde yürüyeceÄŸim.”dedi. Bunun üzerine OÄŸuz çadırını toplattırdı ve ordusuyla birlikte kurdu izlediler. Gök tüylü gök yeleli büyük erkek kurt itil Müren denizi yakınındaki Kara dağın eteÄŸinde durdu.
Urum Hanın ordusu ile OÄŸuz KaÄŸanın ordusu arasında büyük savaÅŸ oldu. OÄŸuz KaÄŸan savaşı kazandı, Urum Hanın hanlığını ve halkını aldı. OÄŸuz KaÄŸan ve askerleri Gök tüylü ve gök yeleli kurdu izleyerek itil ırmağına geldiler. OÄŸuz KaÄŸan’ın beylerinden UluÄŸ Ordu bey itil ırmağını geçmek için aÄŸaçlardan sal yaptı ve böylece karşıya geçtiler. OÄŸuz’un bu buluÅŸ hoÅŸuna gittiÄŸi için bu UluÄŸ Ordu Bey’e “Kıpçak” adını verdi.
Gök tüylü gök yeleli kurdu izleyerek yeniden yola devam ettiler. OÄŸuz KaÄŸan’ın çok sevdiÄŸi alaca atı Buz DaÄŸa kaçtı. OÄŸuz KaÄŸanın çok üzüldüğünü gören kahraman beylerinden biri Buz DaÄŸa çıktı ve dokuz gün sonra alaca atı bularak geri döndü. OÄŸuz KaÄŸan atını ve karlarla örtünmüş kahraman beyi görünce çok sevindi. Atını getiren bu beye: ” Sen buradaki beylere baÅŸ ol. Senin adın ebediyen Karluk olsun.” dedi. Bir süre ilerledikten sonra gök tüylü ve gök yeleli erkek kurt durdu. Çürçet yurdu adı verilen bu yerde Çürçetlerin kaÄŸanı ve halkı OÄŸuz KaÄŸana boyun eÄŸmeyince büyük savaÅŸ oldu. OÄŸuz KaÄŸan, Çürçet Kağını yendi ve halkını kendisine baÄŸladı.
Oğuz Kağan, ordusunun önünde yürüyen bu gök tüylü gök yeleli erkek kurdla Hint, Tangut, Suriye, güneyde Barkan gibi pek çok yeri savaşarak kazandı ve yurduna kattı. Düşmanları üzüldü, dostları sevindi. Pek çok ganimet ve atla evine döndü.
Günlerden bir gün Oğuz Kağanın tecrübeli bilge veziri Uluğ Bey rüyasında bir altın yay ve üç gümüş ok gördü. Altın yay gün doğusundan gün batısına kadar uzanıyordu. Üç gümüş ok da kuzeye doğru gidiyordu. Oğuz Kağan bu rüyayı dinleyince yurdunu oğulları arasında paylaştırdı.
|» Türk Destanları Sayfasına Dön! « [1] |
Not: İçerik, internetten alıntılanarak derlenmiÅŸtir…
48 yorum var. (Aç | Kapat)
Yazının kaynağı: Bilgicik.Com - http://www.bilgicik.com
Yazının bağlantısı: http://www.bilgicik.com/yazi/hun-oguz-destani/
URLs in this post:
[1] » Türk Destanları Sayfasına Dön! «: http://www.bilgicik.com/yazi/turk-destanlari/
Yazdırmak için buraya tıklayın.
48 yorum var. To "Hun-Oğuz Destanı"
#1. Yorum: bt | 27 Kasım 2007 - 16:59
güzelmiş..
#2. Yorum: bt | 27 Kasım 2007 - 17:40
güzel bir destanmış…gerçekten güzel anlatılmış…
#3. Yorum: mevlüt | 10 Aralık 2007 - 20:07
çooooook
#4. Yorum: candan | 01 Ocak 2008 - 21:36
Gerçekten güzel bir destan ama biraz daha kısa yazılamazmıydı benim bunu ezberleyip tarih hocama sunmam gerek nasıl yapacağım ben bunuu off biri akıl versin +hayret+ +:(+
#5. Yorum: BaRBaRoS | 06 Ocak 2008 - 10:47
ya arkadaşlar daha kısası yok mu?
#6. Yorum: burcu | 27 Ocak 2008 - 16:35
çok güzel bir destan.bu destan biz Türklerin neler yaptığını anlatıyor.çok güzel bir şekilde.
#7. Yorum: oÄŸuz | 01 Åžubat 2008 - 10:51
benim adım oğuzhan
#8. Yorum: hale | 08 Åžubat 2008 - 09:06
kısa ve öz yapın şunu yaaa +:(+
#9. Yorum: arzu | 13 Åžubat 2008 - 19:05
lütfen kısa olsun
#10. Yorum: YKCI | 13 Åžubat 2008 - 19:51
GERCEKTEN GUZEL AMA Ä°ÅžTE KISA VE OZ OLANI OLSAYDI HANI DAHA Ä°YÄ° OLURDU
#11. Yorum: asd | 17 Åžubat 2008 - 13:07
hey heyt benım adamım sağ ol bu bilgi işime çok yaradı ödevimi yatım
#12. Yorum: semih | 19 Åžubat 2008 - 21:57
beyendim cok guzel ve ödevimi yaptım size cok teşekkur ederim
#13. Yorum: ÅŸule | 26 Åžubat 2008 - 14:14
sitenizi beğenmedim ödevimde yardımcı olamadınız
#14. Yorum: hümeyra | 26 Şubat 2008 - 20:41
bende çok güzel buldum ama biraz uzun yaa ama nese ben fen lisesine girebilmek için bunların üstesinden gelecemm ztn buradan trb na vee cudibey i.ö .o ne ve tüm 6/d lilere selam larım var sizleri seviyorum
#15. Yorum: esin | 27 Åžubat 2008 - 19:52
çok saçma saçma bilgiler bunlar
#16. Yorum: emre | 28 Åžubat 2008 - 16:53
sıtenızı hıc begenmedımyardımcı olamadınız hı bana cunku odevımı bulamadımmbıraz daaha iyii bır sıte yaparsanızz cokk güzell olcak sızz bence buu sıteyıı kaldırımm mıllte yaranamıyonz yoksa zarara gırıyosunuz bole ben den demesıı ama yınede sız bılırsınızz ben soylemıs olum hıc hosuma gıtmeedii sitenizzz
#17. Yorum: ikr | 29 Åžubat 2008 - 20:24
Çok igrenç bir site hiç yararlı değil bence hemen kaldırın
#18. Yorum: mesut | 02 Mart 2008 - 12:38
Sitenizi çok beğendim grafikler ve anlatılanlar çok güzel ödevime çok yardımcı oldunuz. inegöl anadolu lisesi ne selamlar
#19. Yorum: sezgin | 03 Mart 2008 - 14:34
çok az biraz daha olsaydı çok güzel olurdu
#20. Yorum: kardelen | 04 Mart 2008 - 19:23
biraz daha iyi olabilirdi am yinede sosyal ödevime yardımcı oldu teşekkürler
#21. Yorum: BuSe | 08 Mart 2008 - 09:08
Siteniz kötü deÄŸil ama daha iyi olabilirdi. Ödevimi buldum hem de fazlasıyla yine de teÅŸekkür ederim…
#22. Yorum: özge | 24 Mart 2008 - 18:54
Ya bu ne biçim bir site aman ya bir ödevi bulamadık burada yazan destan kitaptada var. Hoca beni öldürecek. kesin kızarken it herif diyecek
Çok güzel bir site
#23. Yorum: ali | 26 Mart 2008 - 20:29
ya öf çok sıkıldım saatlerdir bilgisayar başındayım hiçbir şey yok ya da ben yanlış yerde arıyorum
#24. Yorum: ayÅŸe | 05 Nisan 2008 - 18:47
ödevimi buldum teşekkür ederim
#25. Yorum: gül | 06 Nisan 2008 - 09:35
Oğuz Kağan destanın kendisini indirir misniz lütfen ama kendisini
#26. Yorum: ESRA | 06 Nisan 2008 - 13:45
idare eder ama daha güzelde olabilirdi bu site yani iÅŸime yaradı yine de…
#27. Yorum: irem | 07 Nisan 2008 - 14:58
Siteniz çok güzel çok beğendim ödevimi buldum teşekkür ederim
#28. Yorum: Fettah | 14 Nisan 2008 - 10:40
Gazi Üniversitesinde Bilgisayar Ögrencisiyim Favori Olarak Eski Türk Tarihini Araştırıyorum.Bu Sitedede Güzel Bilgiler buldum Teşekkürler Paylaşım İçin . . .
#29. Yorum: mehmet | 15 Nisan 2008 - 10:08
Ben bu sitede her ödevimi istedigim zaman yapabilmeye sahip oldugum için tesekkür ederim.
#30. Yorum: emel | 21 Mayıs 2008 - 18:38
Ya bu oğuz kağan destanını aradım ama bulamadım ya. Bilenler sitesini msn ime gönderebilir mi?
#31. Yorum: harun | 02 Ekim 2008 - 11:33
Siteyi hazırlayan arkadaşlara çok teşekkür ederim. Sizin vesilenizle zikri hocanın gazabından kurtulacağız ins. (Saüedebiyat)
#32. Yorum: Enes | 14 Aralık 2008 - 19:03
Burda istediÄŸim gibi var ama çok uzun. Yazmak uzun sürüyo yav….
#33. Yorum: Ä°lker YILMAZ | 08 Ocak 2009 - 20:26
Çok teÅŸekkür ederim. Çok yardımcı oldunuz. ALLAH RAZI OLSUN…
#34. Yorum: ayse | 18 Åžubat 2009 - 22:24
Ödevimde çok yardımcı oldu ama özet çıkarmam gerekti. Çok uzun ve detaylara girilmiş ve bence gereksiz olmuş. Yine de teşşekkürler.
#35. Yorum: mesut | 18 Mart 2009 - 22:06
ArkadaÅŸlar keÅŸke OÄŸuz KaÄŸan’daki edebi sanatları da yazsaydınız ama site süper.
#36. Yorum: esra | 09 Nisan 2009 - 20:19
Site gerçekten güzel, 1 numara. Ayrıca enes kardeşim sende çıktı yap teknolojıyı takıp et bıraz hangı çagda yaşıyoruz!
#37. Yorum: zeynep | 19 Kasım 2009 - 19:15
ben cede çok uzun ama sanırım özet çıkarmıyacağım biraz kısa olsa daha iyidi ama olsun daha çok yazı daha çok bilgi demek
#38. Yorum: GökTürk | 29 Aralık 2009 - 22:16
Site güzel ve başarılı ben özetleyerek yazdım.
#39. Yorum: EPÇET | 17 Ağustos 2010 - 19:04
Güzel olmuş hazırlayanlara teşekkürler ediyorum emeğe saygı.
#40. Yorum: ali | 22 Kasım 2010 - 23:05
Helal be ne adam var gergedanı öldürmüş ulan bu adam tek başına avrupayı feteder. :D
#41. Yorum: buket | 12 Aralık 2010 - 21:46
çok ayrıntılı bir site çok beğendim ödevime yardımcı oldu
#42. Yorum: ahsen | 15 Aralık 2010 - 16:10
Bu site çok güzel bide ayhan hocanın küfürlerinden kurtulacağız ya sosyal bilgiler hocası derse her girdiğinde ana avrat sövüyo bizi.
#43. Yorum: su | 16 Aralık 2010 - 16:55
Yaa hiç yardmcı olmadı harun sanada hiç katılmıyorum pardonda sen hagi okula gidiyorsun öğrenebilirmim.
#44. Yorum: beyzanur | 06 Ocak 2011 - 19:57
Güzel ama biraz kıssa olsaydı daha iyi olurdu.
#45. Yorum: hilal | 03 Mart 2011 - 21:18
Bence çok güzel olmuÅŸ,ben çok begendim,herÅŸeyi burdan yapıyorum.TeÅŸekkür ederim…
#46. Yorum: oÄŸuz | 28 Nisan 2011 - 18:51
arkadaşlar ne derseniz deyin güzel yazı bunu buraya koyanın ellerine sağlık.
#47. Yorum: ahmet | 23 AÄŸustos 2011 - 01:24
destanlar olsun he herşeyi ile site çok faydalı gerçekten internetteki en güzel site
#48. Yorum: büşra | 24 Aralık 2011 - 14:24
destanlar gibisi yoktur bu dünyada:)