Ana Sayfa » Ad (isim) » Sözcük Türleri » Türk Dili » İsim Çekim Ekleri
79


İsim

 

İsim soylu sözcüklere gelerek onlara cümlede görev ve anlam kazandıran eklerdir. Sadece isimlerle ilgili olmayıp zamir, sıfat ve zarflarla da ilgili olduğundan soylu sözcüklerin sonunda işledik. Bu ekleri şöyle gösterebiliriz.

1. Çokluk eki

2.

3. Eşitlik eki

4. İyelik eki

5. İlgi eki

A. ÇOKLUK EKİ

Asıl işlevi isimlerin sayı bakımından çokluğunu bildirmektir.

Kalemler , çantalar , defterler alındı.

B. HAL EKLERİ

İsim soylu sözcüklere gelerek onların yüklemle ya da diğer sözcüklerle ilgilerini sağlayan eklerdir. Bunları şu şekilde inceleyebiliriz.

1. – i hal eki (yükleme hali)

“Ev – i gördüm.”

“Odun – u yardım.” cümlelerinde kullanılan eklerdir. Fiilin neyi etkilediğini gösterir. Fiile sorulan “kimi, neyi” sorularına cevap verir.

2. – e hal eki (yönelme hali)

“Eve gitti.” cümlesinde yer bildirir.

“Yaza gelecekler.” cümlesinde zaman bildirir; zarf yapar.

“Beş bin liraya aldım.” cümlesinde miktar bildirerek zarf yapar.

“Başbaşa resim çektirmişler.” cümlesinde durum bildirerek zarf yapmış.

Bu ek “ben” ve “sen” şahıs zamirlerine geldiğinde, zamirlerin yapısını değiştirir ve onları “bana”, “sana” şekline çevirir.

Bu eki,

“Haberi duyunca koşa koşa olay yerine geldi.”

“Elindeki taşları oraya buraya rastgele atıyordu.”

“Saat üçü beş geçe istasyonda buluşacağız.” cümlelerinde altı çizili eklerle karıştırmayalım. “-e” hal eki fiillerin kök ya da gövdelerine eklenmez.

3. – de hal eki (bulunma hali)

“Evde bekliyor.” cümlesinde yer bildirir.

“Ayakta bekliyor.” cümlesinde durum bildirerek zarf yapmış.

“3’te gelecek.” cümlesinde zaman bildirerek zarf yapmış.

“Onlar gözde insanlar.” cümlesinde eklendiği sözcüğün anlamını değiştirmiş ve sıfat yapmış. Elbette bu durumda yapım eki olmuş.

“Buralarda saz boyunda otlar biter.” cümlesinde sıfat yapmış ancak yapım eki olmamış.

4. – den hali (çıkma durumu)

“Evden çıktı.” cümlesinde yer bildirmiş.

“Akşamdan gidelim.” cümlesinde zaman bildirmiş.

“Sıradan insanlardı onlar.” cümlesinde eklendiği sözcüğün anlamını değiştirerek sıfat yapmış ve yapım eki olmuş.

“Senden iyi arkadaş bulamam.” cümlesinde karşılaştırma bildirmiş.

“Sıkıntıdan tırnaklarını yerdi.” cümlesinde neden bildirmiş.

“Her taraf kağıttan uçaklarla doluydu.” cümlesinde bir şeyin neyden yapıldığını göstermiş.

“Birden ayağa fırladı.” cümlesinde durum bildirmiş. Bu tür örnekler çoğaltılabilir. Önemli olan, eklerin cümle içindeki anlamını kavramaktır.

5. Yalın hâli: Bu hâl eksizdir.

ÖRN: Ahmet, ev…

C. EŞİTLİK EKİ

İsim soylu sözcüklere gelip onlara değişik anlamlar katan ve anlama bağlı olarak onları sıfat, zarf yapan – ce , -ca (-çe, -ça) ekleridir.

Böyle çocukça davranmamalısın. (benzerlik)

Sınıfça geziye gittik. (topluluk)

Bence bu kazak daha güzel. (kanaat)

Çocuğu iyice dövmüşler. (pekiştirme)

Onca işim arasında seni mi düşüneyim? (derecelendirme)

Bu ve buna benzer anlamlar katan eşitlik eki ayrıca sözcüğün görevini de değiştirir. Birinci cümledeki “çocukça” sözü zarftır. Ancak bu sözcük eşitlik eki almadan çocuk ismini karşılar. Ek alınca türü değişmiştir.

 

 

|» Sözcük Türleri Sayfasına Dön! « |

 

Not: İçerik, internetten alıntılanarak derlenmiştir…



İle Yorum Yap!
79 Yorum Bulunmaktadır
Türkçe on Kasım 14th, 2007 at 15:45

YAPIM EKLERİ: Kelimeyi ya da kelimenin kökünün anlamını deiştiren eklerdir. TÜRK-ÇE, BAŞ-LIK…

ÇEKİM EKLERİ: Kelimenin veya kökün anlamını değiştirmeyen ama kelimeye sorumluluk getiren eklerdir. EV-İM (EV-İM KELİMESİNDE İM EKİ KELİMENİN ANLAMINI DEĞİŞTİRMEMİŞTİR.)

asiye on Aralık 9th, 2007 at 11:35

güzel de yanlız orda beş tane ek var anlamlarında ise sadece 3 tanesini anlatmış nerde bunların yarısı…ama yinede beğendim yani GÜZEL…:):):):)

Yunus AkTürk on Aralık 10th, 2007 at 18:42

TEŞEKKÜR EDERİM SİTENİZ ÇOK GÜZEL İŞİME ÇOK YARADI ALLAH RAZI OLSUN

muazzez on Aralık 12th, 2007 at 20:17

sitenizi çok beğendim.işimize çok yaradı. size ve bu siteyi hazırlayan herkese teşekkürlerimi sunarım.hepinizi candan öptüm

melisa on Aralık 15th, 2007 at 12:36

Gerçekten işime yaradı diyebilirim.Çok güzel bir site hazırlamışsınız .Çok teşekkür ederim.SÜPERSİNİZZZZZZZZZ

BeTüL on Ocak 8th, 2008 at 17:37

gercekten teşekürler ödevime çok yardımcı oldunuzzz!!

canan on Ocak 9th, 2008 at 12:07

yapım eki ve ulamayı bulamadım

muhammed on Ocak 11th, 2008 at 17:39

gerçekten çok güzel bir site çok teşekkür ederimm işime çok yaradıı

senem on Ocak 12th, 2008 at 20:14

çok teşekkür edrm… çok güzel olmuş…çok yardımcı oldu ödevime…çok güzel bir site hazırlamıssın:):):D:D:D

kAm!L on Ocak 29th, 2008 at 12:09

Sağolun ödevime çok yardımcı oldu.Teşekkürler

KRAL on Şubat 18th, 2008 at 20:26

pek fazla bişe yok ama yine de işime yaradı sağ olun

sonsuzluk on Şubat 21st, 2008 at 17:34

ya hiç işime yarmadı çünkü çok uzun yazmışsınız özetini çıkarsaydınız yeterdi

gamze on Şubat 25th, 2008 at 18:40

ben de çok beğen dim fakat ben diyer ödevlarede yardımcı olmasını isterdim.Yinede süper siniz….

hicran on Şubat 27th, 2008 at 19:57

Ya ama benim dönem ödevim daha açıklamalı istiyor olmaz ki. Bu daa usun açıklaması olan yok mu?

gısem on Şubat 29th, 2008 at 20:08

ya gercekten cok guzel olmus ama bıras dha ayrıntılı yapabılırdınız

SILA on Mart 12th, 2008 at 12:20

çekim ekleri süper daha iyi olabilirdi ama…

esra on Mart 20th, 2008 at 20:36

çok güzel ama biraz daha fazla test ekleyebilir misiniz?

merve on Mart 24th, 2008 at 21:19

yani güzel olmuş elinize sağlık

ceren on Mayıs 5th, 2008 at 09:30

Gerçekten çok güzel anlatmışlar ama bir de örnek olsaymış daha da güzel olurmuş. Buradan KEMAL ÖZALPER İ.Ö.OKULUNDA 6/H SINIFINDA HERKESE SELAM VERMEK İSTİYORUM. Bir de 6/H SINIFINDA ÇAĞLA’YI ÇOK ÇOK ÖPÜYORUM…

MUSTAFA on Mayıs 7th, 2008 at 17:28

ÇOK GÜZEL OLMUŞ. BEN ALİ SUAVİ İLKÖĞRETİM OKULU 7/B SINIFINDAN HERKESE SELAMLARIMI YOLLUYORUM.

sevgi on Mayıs 21st, 2008 at 16:50

ÇOK GÜZEL OLMUŞ YA BURDAN TÜM ARKADAŞLARIMA SLMLAR GÖNDERİYORUM.

aybuke on Mayıs 27th, 2008 at 14:42

bence harikulade olmuş.ben 6. sınıf öğrencisiyim sınavım için burayı bir kontrol edim dedim ve buradan çalışma sayesinde Türkçem 4 iken 5 oldu.aynı zamanda gerçektende biraz daha test olsa tam süper olucakmış. buradan vail m. lütfüllah bilgin ilköğretim okuluna bizi okutuyor oldukları için teşekkür ediyorum aynı zaman bahattin kayalı ilköğretim okuluna yani eski okulkuma öpücükler. ben sınıfı çok seviyorum 6 /b ye de öpücüklerimi yolluyorum.

kübranur on Haziran 10th, 2008 at 16:06

Arkadaşlar çok güzel bir elineze sağlık fakat iyelik eklerini yazmamışsınız ama yine de çok güzel bir site. Teşekkür ederim.

meryem on Ekim 14th, 2008 at 10:57

Bence çok güzel olmuş. Türkçe ödevimde çok yardımcı oldu. Çok teşekkür ederim. Ayrıca burdan yavuz selim i.ö.okulunda 6/d ve 6/e sınıfına selamlar…

Taylan on Ekim 19th, 2008 at 21:22

Gerçekten çok güzel bir site. Bu siteyi yer imlerine ekledim bile.

sila on Ekim 22nd, 2008 at 19:53

Çok güzel olmuş ama bana 20 tane isim kökü cümle ile olacak onu indirir misiniz? Bir de 20 tane fiil kökü cümle olacak indirirseniz. Beni çok mutlu edersiniz.

bilal on Kasım 24th, 2008 at 15:01

Merhaba ben Bilal mersin’de yaşıyorum Türkçe ödevimde çok yardımcı oldu.

beyza on Aralık 5th, 2008 at 22:03

Öncelikle Türkçe’ye verdiğiniz önem için size çok teşekkür ederim. Artık Türkçe’mizi katlettiler. İkinci olarak da sitenizi çok beğendim. Bilgileri koyanlara sonsuz teşekkürler. Yazımı yayınlarsanız sevinirim…

kezban on Aralık 22nd, 2008 at 21:58

Öncelikle şunu belirteyim; Türkçe’ye verdiğiniz öneme çok sevindim. Ben de Türkçe’ye ve Türkçe’nin yazım kurallarına çok özen gösteren biri olduğumdan sizi tebrik ediyorum. Sitenizin içeriği de ayrıca çok güzel olmuş. TEBRİKLER!

rümeysa on Aralık 27th, 2008 at 19:20

Sizlere Türkçeye bu kadar önem verip bu kadar çaba gösterip bizimde bilgilenmemiz için bu siteyi yaptığınız için çok teşekkür ederim. Gerçekten çok güzel olmuş. Tekrar teşekkürler.

rümeysa on Aralık 27th, 2008 at 19:28

Sizlerin TÜRKÇE’ye nekadar önem verdiğiniz bu siteden çok belli oluyor. Sizlerin yapmış olduğu bu site sayesinde herkes de sizin gibi bilgili olabilir. Çok teşşekkür ederim. Ellerinize sağlık.

esra on Aralık 29th, 2008 at 19:14

İsim köküne ait güzel bilgiler var ama yetersiz ve sorusuz bir kaç gün sonra soru da ekleyin. Tanıştığıma memnun oldum. Soru ve daha fazla bilgi yüklemeyi unutmayınız.

büşra on Ocak 19th, 2009 at 20:04

Gerçekten çok beğendim. Tebrik ederim en güzel yanı ise yorum bölümündeki Türkçe’yi Türkçe kullanma harika. :-)

sıla on Nisan 7th, 2009 at 18:50

Süper bir site. Bu site sayesinde yazılıdan yüksek not alıyorum.Emeği geçen herkese teşşekkür ederim.

CEREN on Nisan 10th, 2009 at 23:41

Bizim coğrafya hocasının deyişiyle süpersiniz canavarlar…

buse on Mayıs 11th, 2009 at 16:05

Türkçe sınavımda çok işe yaradı tşk ler

özge on Haziran 19th, 2009 at 16:47

Gercekten de cok guzel bir site teşekkürler. Aradıgım herseyı bulabıliyorum. :-)

ünaL on Haziran 22nd, 2009 at 13:53

Sınıvlardan aldıgım kötü notları düzeltmeme yardımcı oldugunuz için TEŞEKKÜR EDERİM!

irem on Eylül 3rd, 2009 at 10:28

Ben bu siteyi çok sevdim. aradığım konuları, anlatımlarını daha kolay bulabilliyorum. Süper bir site… Çok iyi bir şey. Emeği geçenlere çok sağ olsunlar.

kbr on Kasım 3rd, 2009 at 20:40

Ben bu siteyi yeni öğrendim.Bir dahaki ödevlerimi yaparken de bu siteden faydalanacğım.Sağolun.

samet on Kasım 18th, 2009 at 15:46

ben bu siteyi çok seviyorum çokda tşkr edrim

zeze327 on Aralık 10th, 2009 at 16:55

çok güzel..Bilgi verilmiş çok emeğine sağlık.

ahmet on Aralık 15th, 2009 at 19:12

iyi olmus sağ olun!

srtnyzkn. on Aralık 28th, 2009 at 16:41

Dersimde bana yardım ettiğiniz için teşekkür ederim.

onur on Ocak 9th, 2010 at 11:36

ödevimi buldum teşekkür ederim

hilal on Ocak 9th, 2010 at 16:30

çok gzl bir site emeği geçenlere çok ama çok tesekkür ederim sayenizde sınavdan iyi bot alacağım sevgiler saygılar

eray on Mart 2nd, 2010 at 20:19

çok sağolun tesekkurlerr

!!! efsane … on Ekim 7th, 2010 at 21:36

Sitenizi çook beğendim.Yalnız örnekler çok az eğer bir sakıncaı yoksa örnekleri çoğaltınız.

ayşenur elif on Ekim 24th, 2010 at 20:21

Bu site çok güzel kuranların ellerine sağlık.

ece on Ocak 1st, 2011 at 16:21

Evet süpper olmuş bu site yapan kişiye çok sağolsun.

çağla on Ocak 7th, 2011 at 11:57

Gerçekten bu siteye bayıldım.

çağla on Ocak 7th, 2011 at 12:00

Siteniz gerçekten süper ötesi.

faruk on Şubat 24th, 2011 at 19:48

çok güzel bir site başarınızın devamını dilerim….

ezgi on Mart 27th, 2011 at 11:04

güzel

ali kemal on Nisan 10th, 2011 at 19:54

Gerçekten arkadaşlara katılıyorum site çok güzel.

gökhan on Nisan 17th, 2011 at 22:22

Süper bütün proje ödevimi burdan tamamladım.

mustafa on Nisan 25th, 2011 at 10:51

Gercekten cok ama cok güzel bir site çok yardımcı oluyor derslerde hazırlayanlar içi çok teşekkür ederim.

mustafa on Nisan 25th, 2011 at 10:53

Süper ötesi bir site bunun sayesinden sınavdan 100 almayı bekliyorum arkadaslarımı söleyecem herkez bu siteyi kullanacak artık.

crayz on Nisan 26th, 2011 at 18:09

Çok iyi bir siteniz var her Türkçe ödevimi bu siteden yapıyorum , bu siteyi kurduğunuz için sizlere teşekkür ediyorum.

unutulmaz on Mayıs 5th, 2011 at 20:12

Sey diyecektim dil anlatım ödevimi yapıyorumdaa vasıta ekini açıklamamışsınız.

angelina jolie on Mayıs 21st, 2011 at 16:03

Bence çooook güzel bir site derslerim şimdiden daha çok iyi.

RABİA on Haziran 5th, 2011 at 14:09

Çok güzel bir site.Sınava çalışırken yardımcı oluyor.

Murat on Eylül 21st, 2011 at 16:05

Beğendim çok güzel tebrikler

umut can on Ekim 5th, 2011 at 21:17

çokkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkk güzellllllllllllllllllllll birrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrr siteeeeeeeeeeeeeeeeeee

umut can on Ekim 5th, 2011 at 21:18

yarın türkçr öğretmeninden eksi yemeyi unuttuk

şeyma on Kasım 9th, 2011 at 13:53

süperrrr

buğra on Aralık 13th, 2011 at 10:32

ÇOK GÜZEL BİR SİTE AMA BİRAZ TEST OLSAYDI İYİ OLURDU

ferhat on Aralık 30th, 2011 at 18:04

Güzel ama bazı şeyleri örnekle gösteriniz.BEĞENDİM.

şule on Aralık 31st, 2011 at 17:42

çk tşekürler gzl olmuşş ;)

tuğba on Ocak 2nd, 2012 at 20:21

ya çok iyi anladım

seçkin on Ocak 12th, 2012 at 09:59

iyi güzel olmuş.

seçkin on Ocak 12th, 2012 at 09:59

iyi güzel olmuş.

pelin on Şubat 22nd, 2012 at 18:28

Çok güzel olmuş ellerinize sağlık çok kolay yapabiliyorum artık ödevlerimi teşekkürler <3

ahmet on Mart 15th, 2012 at 10:24

Müthiş bir sayfaydı çok işime yaradı teşekkürler.

sena on Nisan 16th, 2012 at 14:50

Çok teşekkür ederim. Hem yazı çok güzel olduğu için, hemde Türkçe’ye sahip çıktığınız için.

nisa on Nisan 18th, 2012 at 16:22

Çok teşekkür ederim.

türkçecii. on Mayıs 27th, 2012 at 13:35

çok iyi ancak uzun

krm on Kasım 2nd, 2012 at 21:50

süper yazanın ellerine sağlık süper anladım

merve belieber on Kasım 4th, 2013 at 22:38

Çok sağolun konularımı anlamamda yardımcı oldu.Sizlere çok teşekkürler.Türkçemize de sahip çıkmalıyız!

Yazı Detayı
  • Yazının Bağlantısı: İsim Çekim Ekleri
  • Yazının Kategorisi: Ad (isim), Sözcük Türleri, Türk Dili
  • Yazar:
  • Eklenme Tarihi: 11 Eylül 2007
  • Bu yazıya yapılan yorumları RSS kaynağı ile takibe alın.
  • Bu yazıya kendi sayfanızdan geri izleme yapın.
  • Diğer kaynaklarda arayın:
  • Etiketler:, , , , , , , ,