Latin Alfabesi
Yeni Türk alfabesi, Latin harfleri temel alınarak, 1 Kasım 1928 gün ve 1353 sayılı yasayla tespit ve kabul edilmiÅŸtir. Bu kanuna göre, Türk Alfabesi’nde 29 harf bulunur. Alfabeyi oluÅŸturan büyük ve küçük harfler, sırasıyla aÅŸağıdaki biçimde yazılır.
Yazı karakterleriyle:
A B C Ç D E F G Ğ H I İ J K L M N O Ö P R S
Ş T U Ü V Y Z - (Â Î Û)
a b c ç d e f g ğ h ı i j k l m n o ö p r
s ş t u ü v y z - (â î û)
Tarayıcının yukardaki harfleri doğru gösterememe olasılığına karşı, resim dosyası olarak:
Harflerin Sınıflandırılması
a, e, ı, i, o, ö, u ve ü harfleri ünlü harfler, diğer harfler ise ünsüz harfler olarak adlandırılır.
Ünlülerin Sınıflandırılması
Ünlü harfler, çıkış yeri ve dilin durumuna, dudakların durumuna, ağzın açıklığına göre şu şekilde sınıflandırılır:
- Çıkış yeri ve dilin durumuna göre
- 1.Kalın ünlüler: a, ı, o, u
2.İnce ünlüler: e, i, ö, ü - Dudakların durumuna göre
- 1.Düz ünlüler: a, e, ı, i
2.Yuvarlak ünlüler: o, ö, u, ü - Ağzın açıklığına göre
- 1.Geniş ünlüler: a, e, o, ö
2.Dar ünlüler: ı, i, u, ü
Ünlülerin nitelikleri aşağıdaki çizelgede toplu olarak gösterilmiştir:
Ünsüzlerin Sınıflandırılması
Ünsüz harfler ses tellerinin titreşime uğrayıp uğramamasına göre ikiye ayrılır:
- Tonlu (yumuşak) ünsüzler: b, c, d, g, ğ, j, l, m, n, r, v, y, z.
- Tonsuz (sert) ünsüzler: ç, f, h, k, p, s, ş, t.
Latin harflerini kullanan diÄŸer alfabelerle farklar
Türk alfabesi, Latin harflerini kullanmasına rağmen, bu harfleri kullanan diğer batı dillerinin alfabelerindeki bir takım harfleri içermemekte, bunun yanısıra bu alfabelerde genel olarak kullanılmayan başka harfler içermektedir.
Türk alfabesinde bulunmayan harfler
Q/q, W/w ve X/x harfleri pek çok batı dilinde kullanılmasına raÄŸmen Türk alfabesinde yer almamaktadır. Bu harflere karşılık gelen sesler sırasıyla k, v ve ks ile ifade edilir. ÖrneÄŸin: Kemal, taksi. X harfi sözcüğün yapısına göre iks ya da ksi olarak da söylenirken, W harfi çift ve olarak okunur. Benzer biçimde Ä°spanyol alfabesinde yeralan Ñ/ñ (Bu ses Ä°talyanca ve Fransızca’da gn, Portekizce’de nh harf bileÅŸimleri ile elde edilir) harfine karşılık gelen ses ny ile ifade edilir. ÖrneÄŸin, Ä°spanyolca’da Ä°spanya anlamına gelen España sözcüğü Türkçe harflerle Espanya olarak yazılır.
Batı dillerinde bulunmayan Türk harfleri
Türkçe’deki Ç/ç, Ãœ/ü ve Ö/ö harfleri Ä°ngiliz alfabesinde bulunmamaları nedeniyle ASCII standardına dahil deÄŸildir. Ancak bu harfler diÄŸer batı dillerinde yaygın olarak kullanılmakta ve ISO-8859-1 (Latin-1) standardının içinde yeralmaktadır. Küçük ı, büyük Ä°, Äž/ÄŸ, Åž/ÅŸ harfleri ise ISO-8859-9 (Latin-5) standardının içinde yeralmaktadır.
Türkçe’de noktalı i harfi büyük harfle yazılıyorken de noktası koyulur: Ä°. Benzer biçimde noktasız büyük I harfi, küçük harfle yazılıyorken noktası koyulmaz: ı. Ancak yabancı dildeki sözcükler büyük harfle yazılıyorken I harfi noktasız yazılır. Türkçe’nin dışında Azerice ve Tatarca’da da ı ve i harflerinin kullanımı bu biçimdedir.
Åž/ÅŸ harfinin sesi, Ä°talyanca’da sc(i), Fransızca’da ch, Ä°ngilizce’de sh ve Galiçyaca’da x harfleriyle elde edilir. Bu harf kimi zaman Rumence’deki Ș/È™ (virgüllü s) harfinin yerine kullanılmasına raÄŸmen farklı bir harftir. Türkçe’nin dışında Azerice, Tatarca ve Türkmence dillerinde kullanılmaktadır.
Äž/ÄŸ (yumuÅŸak ge) harfinin kendine ait bir sesi yoktur, yalnızca kendisinden önce gelen ünlü harfi uzatmakta kullanılır. Bu harf Türkçe sözcüklerin başında yeralmaz. Türkçe’nin dışında Azerice ve Tatarca dillerinde kullanılmaktadır.
ASCII standardında yeralmayan Türkçe harfler ve Evrensel kod (Unicode) değerleri yandaki çizelgede verilmiştir.
Kaynak: Wikipedia [1]
|» Alfabelerimiz Sayfasına Dön! « [2] |
49 yorum var. (Aç | Kapat)
Yazının kaynağı: Bilgicik.Com - http://www.bilgicik.com
Yazının bağlantısı: http://www.bilgicik.com/yazi/latin-alfabesi/
URLs in this post:
[1] Wikipedia: http://tr.wikipedia.org/wiki/T%C3%83%C2%BCrk_alfabesi
[2] » Alfabelerimiz Sayfasına Dön! «: http://www.bilgicik.com/yazi/turklerin-kullandiklari-alfabeler-alfabelerimiz/
Yazdırmak için buraya tıklayın.
49 yorum var. To "Latin Alfabesi"
#1. Yorum: büşra | 06 Kasım 2007 - 15:43
çok güzel olmuş ama işime yarayan bilgi yok
#2. Yorum: MUHAMMET | 24 Kasım 2007 - 23:28
ben 13 yaşında bir çocuğum site çok uzun ama çok iyi he
#3. Yorum: fatih_kaya | 18 Aralık 2007 - 10:52
siteyi hem ben hemde kardeşim dayım babam annem çok beğendi hele dini programları ve sizi tebrik ediyorlar
#4. Yorum: nurbanu | 06 Ocak 2008 - 18:49
çok beğendim bu siteyi.yeni bir sürü şey öğrendim.
#5. Yorum: gizem | 09 Ocak 2008 - 21:32
süper bisite sık kullanılanlara ekledim bilee
#6. Yorum: bigdog | 22 Ocak 2008 - 18:41
süper bisite sık kullanılanlara ekledim bilee
çok beğendim bu siteyi.yeni bir sürü şey öğrendim.
siteyi hem ben hemde kardeşim dayım babam annem çok beğendi hele dini programları ve sizi tebrik ediyorlar
ben 13 yaşında bir çocuğum site çok uzun ama çok iyi he
çok güzel olmuş ama işime yarayan bilgi var
#7. Yorum: Zeynep* | 31 Ocak 2008 - 21:49
Harika bir site.Çok beğendim ayrıca çok da faydalı
#8. Yorum: SEVÄ°M | 05 Åžubat 2008 - 19:00
güzel cok güzel aradıgımı buldum teşekkür ederim
#9. Yorum: aydan | 08 Åžubat 2008 - 10:37
çok güzel bir site olmuş bir konu kaçırmıştım burdan gayet iyi öğrendim
#10. Yorum: aysun | 15 Åžubat 2008 - 15:13
ben arkadaşım bu siteyi alt üst ettik ama aradığımızı bulamadık ama güzel olmuş teşekkürler
#11. Yorum: sema | 15 Åžubat 2008 - 20:59
güzel bir sitee ilk girişim ama son girişim olmıyıcak
#12. Yorum: sema | 15 Åžubat 2008 - 21:01
gerçekten güzel bir siteee arkadaslara tavsiye edicem
#13. Yorum: sema | 18 Åžubat 2008 - 15:32
güzel olmuÅŸ beÄŸendim…ama az..
#14. Yorum: melih | 21 Åžubat 2008 - 17:26
benim de ödevim var onu arıyorum
#15. Yorum: burak | 23 Åžubat 2008 - 19:35
ÇOK GÜZEL
#16. Yorum: sena | 23 Åžubat 2008 - 20:05
bence güzel ama aradığımı bulamadımm!bulsaydım daha da güzel olacaktı…ama güzel beÄŸemdimm…
#17. Yorum: naz | 27 Åžubat 2008 - 19:00
bence garip ben aradığımı bulamadım ama belki siz bulursunuz
#18. Yorum: naz | 27 Åžubat 2008 - 19:02
müthişş tavsiye ederim
#19. Yorum: betül | 29 Şubat 2008 - 18:20
hiç iyi olmamış aradığım şeyi bulamadım
#20. Yorum: eda | 02 Mart 2008 - 13:35
bu güzel siteyi koyduğunuz için teşekkürler
#21. Yorum: irem | 04 Mart 2008 - 19:08
bu siteye ödev için girdim yoksa başka nedeni yok işim gücüm yok bu siteylemi uğraşcam yaaa
#22. Yorum: elif | 17 Mart 2008 - 14:11
Bizim derslerimiz için çok gerekli olan bilgiler var bu sitenin yapımında olan ve emek gösteren herkese kolay gelsin.
#23. Yorum: smeyye | 23 Mart 2008 - 18:58
performans ödevim için çok teşekkürler süper bir site.
#24. Yorum: amed | 27 Mart 2008 - 09:13
sağ olun çok yardımcı oldunuz
#25. Yorum: asi | 30 Mart 2008 - 18:25
Bu siteyi yapan herkese teÅŸekkür ederim.Aradığım bütün ödevlerimi burda bulabiliyorum,gerçekten çok teÅŸekkürlerrrrrrrrrrr…Süper bir site…
#26. Yorum: simge | 17 Nisan 2008 - 19:27
Ä°rem arkadaşımız galiba gevur, Türk alfabesini millet öğrenmek için uÄŸraşırken kendisi kurtulmaya çalışıyor. Sen okumaya da meraklı deÄŸilsin. Çok güzel bir site bence, aradığım her ÅŸeyi buldum çok teÅŸekkür ederim ve bu siteyi yapan arkadaÅŸlarımıza ablalarımıza ve abilerimizede teÅŸekkür ediyorum baÅŸarılar…
#27. Yorum: ALİCAN | 01 Mayıs 2008 - 17:45
Çok teşekkür ederim ama latin alfabesini kabulunun nedenlerini daha ayrıntılı bir şekilde yayımlasaydınız daha iyi olurdu. Yine de teşekkürler.
#28. Yorum: GüLçİn Ve SüMeYyE | 01 Mayıs 2008 - 17:51
Böyle güzel siteler daha çok olmalı.
#29. Yorum: yasmin | 01 Mayıs 2008 - 19:25
Bu site derslerime çok faydalı. Her şeyi bu siteden bulabiliyorum. Çok teşekkürler.
#30. Yorum: rockçı kız | 04 Mayıs 2008 - 19:54
Çookk tşk ederim, süper bir site olmuş abi. Sağ olun. k.i.b.
#31. Yorum: aylin | 11 Eylül 2008 - 21:26
NAZ arkadaşıma katılmıyorum. Çok güzel bir site tebrikler. Çok teşekkürler ödevlerimi bundan sonra yapmış olduğunuz konulardan yararalanarak halledeceğim.
#32. Yorum: Bunyad | 26 Kasım 2008 - 10:00
Bazi yorumcular yorumlarini yaparken eskiye ozlem duyan bir yan sezinledim. Sanki eski alfabe ile daha iyi eser verilebilirmis gibi. Acaba su asagidaki sorulari hic kendimize sorduk mu?
- Islam olmaya zorlandigimiz tarihten bu yana arap ve iran kaynakli yazarlarin disinda kac Turk’un kac eseri vardir
- Yeni alfabeyi kabul ettikten sonra ki hepsi Turk’tur kac eser yayinlanmistir.
Eser sayisini alfabelerin gecerli oldugu yila bolerek bulacaginiz sayi sanirim Arap milliyetciliginin beyin yikamasi altinda olan pek cok kisinin neden Latin harflerinin bizim icin bir isik oldugunu anlatmaya yetecektir. Saygilarimla.
#33. Yorum: Merve | 27 Kasım 2008 - 21:45
Ben merve. Bence en güzel alfabe Latin Alfabesi’dir. Benim tahminim bu sizin tahmininizi bilemeyiz.
#34. Yorum: Hamza | 06 Ocak 2009 - 13:46
Latin alfabesini öğrenmeyen ilkokulu bitiremez.
#35. Yorum: inci | 08 Ocak 2009 - 20:33
Gerçekten çok güzel olmuş ve tam ihtiyacım olan şey.Siz bunları nereden bulup ezberliyorsunuz?
#36. Yorum: FUNDA | 16 Åžubat 2009 - 18:08
Ben aradiğim ödevi buldum ve öğretmenim çok beğendi. Gerçekten çok bilgilendirici bir site çok hoşuma gitti. Aradim aradim ama heleşükür bulabildim. Çok harrika bilgiler var!
#37. Yorum: YEŞİM | 18 Şubat 2009 - 15:27
Arkadaşlar burasi çok güzel olmuş. Ellerinize sağlik. Tebrikler. Gerçekten çook güzel olmuş. Bence latin alfabesi en güzellerinden. Zaten arap alfabesi kuran alfabesiyle ayni sadece arap alfabesinde karişik verilmiş. Ama bravo süüppeer olmuş tebrikler.
#38. Yorum: ceren | 19 Åžubat 2009 - 19:56
Bu siteyi yapanlara çok teşekkür ediyorum çok süper bir site olmuş yıllık ödevim için çok yardımcı oldu.
#39. Yorum: BÜŞRA | 04 Haziran 2009 - 15:11
Alfabede “H” den sonra “Ä°” geliyomuÅŸ ondan sonra “I” geliyomuÅŸ
(Bu yeni bir bilgi )
#40. Yorum: mehmet ÅŸengelli | 13 Temmuz 2009 - 13:58
Allah hepinizden razı olsun.
#41. Yorum: engin | 01 AÄŸustos 2009 - 14:46
Bunları paylastıgınız cok tesekkur cok ısıme yarayacak.
#42. Yorum: tuğce | 13 Kasım 2009 - 19:45
Valla çok iÅŸime yaradı hepinize çok teÅŸekkürler, buradaki testlerde bizim sınıfta yazılı olarak çıktı ve yüzden beÅŸ aldım hepinize teÅŸekkürler…
#43. Yorum: melike ece | 19 AÄŸustos 2010 - 14:32
Bu site okulda çok işime yarayacak teşekkürler böyle bir site açtığınız için.
#44. Yorum: Simge | 09 Ocak 2011 - 20:49
Böyle bir site yaptığınız için çok teşekkürler.Ödevler için çok yardımcı oldu.Tekrar teşekkür ederim.İyi çalışmalar..
#45. Yorum: esra | 20 Nisan 2011 - 17:12
çok güzel gerçekten,çok teşekkürler.
#46. Yorum: makbule | 11 Mayıs 2011 - 15:30
Bu site gerçekten çok yararlı. Ödevlerime çok yardımı oluyor. Teşekkürler ! :)
#47. Yorum: NiLay | 13 Eylül 2011 - 17:58
Çok güzel hazırlanmış teşekkürler ellerinize sağlık
#48. Yorum: enes | 12 Aralık 2011 - 21:11
performans ödevi için tşk. :D
#49. Yorum: Eren | 19 Aralık 2011 - 18:24
Vallahi çok güzel bir site yapanın ellerine saÄŸlık :) ödevimde buradan yararlandım…