" Bilgicik.Com » Yazdır » Türkmenistan Cumhuriyeti – (Turan İlleri)

- Bilgicik.Com - http://www.bilgicik.com -

Türkmenistan Cumhuriyeti
(Turan İlleri)

TARİHÇE
Türkmenler, Türklerin OÄŸuz grubundandırlar. Ancak, Türkmenleri diÄŸer Ortaasya Türklerinden ayrı tutmak mümkün deÄŸildir. Özellikle Safevi Türk hükümdarı Nadir Åžah’tan sonra İranlıların saldırılarına uÄŸrayan Türkmenler 1835′ten sonra Merv bölgesine doÄŸru yayılmaya baÅŸlamışlardır. 1860′da KuÅŸid Han’ın önderliÄŸinde Farsları yenilgiye uÄŸratmışlar ve bağımsızlıklarını ilan etmiÅŸlerdir.

 

1873 te Ruslar Hive’yi iÅŸgal etmiÅŸler ise de daha sonra yenilgiye uÄŸramışlardır. 1916 da baÅŸlayan Türkistan ulusal ayaklanması devam etmiÅŸ, 1920′de Hive’yi tamamen ellerine geçirmiÅŸlerdir. 1924′te ise Türkmenistan SSCB kurulmuÅŸtur.
7 Ocak 1990 tarihinde Türkmenistan’da seçimler yapılmış, resmi dil Türkmence olarak kabul edilmiÅŸtir. Türkmenistan 22 Haziran 1990 tarihinde egemenliÄŸine, 27 Ekim 1991 tarihinde ise yeni cumhuriyetlerine kavuÅŸmuÅŸlardır.
Türkmenistan’da daha çok Güneybatı Türk lehçeleri ya da OÄŸuzca grubuna giren ve Azeri Türkçesiyle Türkiye Türkçesine yakın bir dil kullanılmaktadır.

 

DEMOGRAFİK DURUM
Nüfusun Etnik Yapısı Grup Nüfus içindeki payı ( % )
Türkmen 87
Özbek 8.2
Rus 2.7
Kazak 1
DiÄŸer 1.1

 

Nüfusun % 45′i ÅŸehirlerde, % 55′i ise kırlık alanlarda yaÅŸamaktadır. Nüfus artış oranı yüzde 2.7′dir. Ortalama hayat süresi 65.8 , bebek ölüm oranı yüzde 4.5 ; nüfus yoÄŸunluÄŸu kilometre karede 8.72′ dir. Bugün, dünyada yaÅŸayan Türkmenlerin 4 milyonu Türkmenistan’da; 400.000′i Afganistan’da; 500.000′i İran’da; yaklaşık 500.000′i Irak’ta yaÅŸamaktadır.

 

Yaş grubu Toplam Nüfustaki payı ( % )
0-14 38
15-64 58
65- 4

 

SİYASİ – SOSYAL YAPI
Eski Türk devlet gelenekleri bağımsız Türkmenistan Cumhuriyetinde de devam etmektedir. Ülkede en yüksek idari organ CumhurbaÅŸkanlığı makamıdır. Daha sonra sırasıyla Türkmenistan Meclisi, BaÅŸbakanlık, BaÅŸbakan yardımcıları, Bakanlıklar, Devlet komiteleri gelmektedir. Güçlü bir merkezi idare ve hiyerarÅŸik yapı mevcuttur. Ayrıca Aksakalların (yaÅŸlı bilgeler) katıldığı bir ihtiyarlar heyeti CumhurbaÅŸkanına danışmanlık etmektedir. Türkmenistan bağımsızlığını ilan ettikten sonra, Saparmurat Türkmenbaşı 21 Haziran 1992 tarihinde gerçekleÅŸtirilen ilk genel seçimlerde oyların yüzde doksan dokuzunu alarak CumhurbaÅŸkanı seçilmiÅŸtir. 15 Ocak 1994 tarihinde yapılan referandumda yüzde doksan dokuz kabul oyu ile CumhurbaÅŸkanlık süresi, seçildiÄŸi tarihten itibaren 10 yıl olarak yeniden tespit edilmiÅŸtir. Aralık 1999 da Türkmenbaşı, Ebedi CumhurbaÅŸkanı seçilmiÅŸtir. Hükümet BaÅŸkanlığı CumhurbaÅŸkanı tarafından yürütülmekte olup, 7 BaÅŸbakan Yardımcısı, 20 Bakan ve 7 Bakan yetkisine haiz Komite BaÅŸkanı vardır. Ülkenin tek partisi, BaÅŸkanlığını CumhurbaÅŸkanı Saparmurat Türkmenbaşı’nın yaptığı Türkmenistan Demokratik Partisidir. Ülke dışında siyasi bir takım gruplar mevcuttur. Ancak ülke içinde muhalefet olabilecek bir siyasi grup bulunmamaktadır. Türkmenistan’da beÅŸ ayrı vilayet vardır : Ahal (merkez AÅŸkabat), Balkan (merkez Balkanabat), DaÅŸoÄŸuz (merkez DaÅŸoÄŸuz), Lebap (merkez Türkmenabat), Merv (merkez Merv).

 

EKONOMİK DURUM
Türkmenistan yeraltı kaynakları zengin, ekonomik potansiyeli yüksek bir ülkedir. Türkmenistan’da hakim olan siyasi istikrar ülkenin kalkınmasına destek vermektedir. Türkmenistan’ın kalkınma stratejisinin temelini “abadancılık” politikaları oluÅŸturmaktadır. “Abadancılık” siyasetine uygun olarak gerçekleÅŸtirilen büyük iktisadî ve sosyal deÄŸiÅŸimler, Türkmenistan’ı ileriye taşıyan ilk adımlarıdır. “Abadancılık” hedefleri doÄŸrultusunda Türkmenistan’da çıkarılan doÄŸalgazın 120 milyar metre küpe çıkarılması plânlanmıştır. Aynı proje doÄŸrultusunda 2002 yılına kadar, ülkenin gıdada dış bağımlılıktan kurtulması hedeflenmiÅŸtir. 1 milyon 600 bin ton/yıl pamuk üretiminin 2002 yılına kadar yaklaşık iki milyon tona ulaÅŸması beklenmektedir. Yeni dönemde Türkmenistan, dış iktisadi iliÅŸkilerini daha da yoÄŸunlaÅŸtırarak, yeni dünya pazarlarına açılmayı hedeflemektedir. Yabancı ÅŸirketlerin Türkmenistan’daki yatırımlarını teÅŸvik eden ve haklarını koruyan hukuki teminatlar oluÅŸturulmuÅŸtur.

 

 

 

TARIM VE HAVYANCILIK
Toplam yüzölçümünün üçte ikisi çöl olan ülkenin, tarıma elveriÅŸli alanı sadece % 13′tür. Bu sebeple tarım sadece nehir vadilerinde ve vahalarda yapılmaktadır. BaÅŸlıca tarımsal ürünleri pamuk, doÄŸal ipek, meyan kökü, buÄŸday, arpa, mısır, susam, karpuz, kavun ve üzümdür. Yeni Türk Cumhuriyetleri arasında ikinci pamuk üreticisi olan Türkmenistan’da, son yıllarda üretilen pamuÄŸun iÅŸlenmesine ve ülke içinde deÄŸerlendirilmesine önem ve-rilmektedir. Türkmenistan’da nüfusun yarısından biraz fazlasının (yüzde 54.6) köylü nüfusu olması ve çalışanların yüzde 41.1′inin tarımda yer alması, millî gelirin yarısına yakın kısmının (yüzde 47.7) tarım sektöründen saÄŸlanması, Türkmenistan’a bir tarım ülkesi görünümü vermektedir.
Türkmenistan tarımını geliÅŸtirecek en önemli faktör sulamadır. Ülkenin en büyük su kaynağı olan Amu Derya’dan 640.000 hektar arazi sulanmakta; ayrıca Türkmenistan-Öz-bekistan sınırı boyunca açılan kanallardan da su alınarak sulama yapılmaktadır.
Türkmenistan’da kıraç ve step alanlarda koyunculuk, araziyi deÄŸerlendiren önemli bir hayvancılık kolu olarak görülmektedir. Ülkenin çöl kısımlarında güneÅŸ enerjisi sisteminden yararlanmak suretiyle ve derin kuyu pompaları ile su çıkarılarak mera ıslahı ön plana çıkarılmıştır. Buna paralel olarak, hayvancılık da teÅŸvik edilmektedir. Üretimi arttıracak faktörler arasında sermayenin özel bir yeri bulunduÄŸu bilinmektedir.

 

SANAYİ
Ülkede gıda sanayii üretimi yüzde 13-14 payı ile küçümsenemeyecek konumdadır. Gıda sanayi üretimi içinde et ve mamülleri, un ve mamülleri, süt ve mamüllerinin üretimleri ilk sıraları almaktadır. Türkmenistan’ın baÅŸlıca sanayi tesisleri petrol ve pamuÄŸa dayalıdır. Son yıllarda petrol rafinerileri, gaz çıkarılması, kimya sanayii, elektrik sanayii ve makine imalatı ürünleri ile azotlu gübre, halı ve tekstil ürünlerindeki artış sanayi sektöründe canlılık meydana getirmiÅŸtir. Sanayi sektörü, büyük ölçüde enerji, diÄŸer doÄŸal kaynaklar ve pamuÄŸa dayalıdır. Ülkede, Türkmenbaşı ve Türkmenabat olmak üzere, iki büyük rafineri bulunmaktadır. Yurt içinde üretilen petrolü iÅŸlemekte olan Türkmenbaşı Rafinerisinin kapasitesi 5.5 milyon ton/yıldır. Ülkedeki 61 tekstil fabrikasının üretimi toplam sanayi üretiminin üçte birini teÅŸkil etmektedir. Ülkede çıkarılmakta olan diÄŸer mineralleri iÅŸleyen kimya tesisleri oldukça geliÅŸmiÅŸtir. Kimya endüstrisi toplam endüstrinin üçte birini oluÅŸturmaktadır.
İnşaat yatırımları, genellikle büyük endüstriyel projelere ve yetersiz alt yapılarının tamamlanmasına ve modernizasyona ilişkindir. Makina endüstrisi, petrol makinaları, pompaları, vantilatör, buldozer ve kablo üzerinde yoğunlaşmıştır. İnşaat sektörünün ekonomideki payı millî gelirin dörtte birini oluşturur.

 

PETROL – DOÄžALGAZ VE MADENLER
Türkmenistan’ın deÄŸerli maden kaynakları bulunmaktadır. Özellikle petrol ve doÄŸalgaz en önemli yeraltı kaynaklarıdır. Çıkarılan petrolün kalitesi çok yüksektir ve henüz iÅŸlenmemiÅŸ geniÅŸ petrol sahaları vardır. DoÄŸal kaynakların, tanıtım ve ayırımı yeterli ölçüde yapılmamış olmakla birlikte, doÄŸalgaz ve petrol kaynakları yanı sıra önemli maden kaynaklarına da sahiptir. Türkmenistan’ın yeraltı kaynakları arasında çok deÄŸiÅŸik türde maden yatakları bulunmaktadır (petrol, gaz, kükürt, potasyum, kaya tuzları, bazı nadir metaller, v.b. ). Türkmenistan’ın maden sanayi esas olarak doÄŸalgaz ve petrol üretimine baÄŸlıdır. Ayrıca sodyum sülfat ve sodyum bileÅŸikleri, kükürt, sofra ve potasyum tuzları, iyod , brom, alçıtaşı, kil ve yapı taÅŸları diÄŸer maden üretimleridir.
Türkmenistan’da Hazar selfi de dahil olmak üzere 21 trilyon metreküp doÄŸalgaz ve 6.8 milyar ton petrol rezervi vardır. Petrol, genellikle Hazar Denizi ve yakınlarında bulunduÄŸu halde, doÄŸalgaz Hazar denizi kıyılarında ve daha çok ülkenin kuzey ve doÄŸu bölgelerinde bulunmaktadır.
Türkmenistan, Türk Cumhuriyetleri içinde, en büyük doÄŸalgaz rezervine sahip ülkedir. Türkmenistan doÄŸalgazı Sovyet döneminden kalan boru hatlarıyla bölgedeki diÄŸer ülkelere sevk edilmektedir. DoÄŸalgaz ihracatının yanı sıra, yılda 15 milyar kws üretilen elektriÄŸin de % 40′ı diÄŸer Ortaasya ülkelerine ihraç edilmektedir.
Türkmenistan doÄŸalgazı yeni kurulacak doÄŸalgaz boru hattı ile hem Türkiye’de kullanılabilecek hem de Türkiye üzerinden Avrupa’ya sevk edilebilecektir. Bu konuda iki ülke arasında görüşmeler devam etmektedir.

 

Türkmenistan’da ulaşım demiryolu, karayolu, havayolu ve deniz yoluyla yapılmaktadır. Demiryolları ağının uzunluÄŸu 2.138 km’dir. Yük taşımacılığı demiryollarına kaydırılmış olup bu yolların bir bölümü de çift hatlıdır. Türkmenistan’da 21.400 km uzunluÄŸunda karayolu ağı bulunmaktadır. Deniz yolu olarak Hazar Denizi kıyısındaki Krasnovodsk (Türkmenbaşı) limanı önemli bir ulaşım merkezidir. İleride, buradan nehir yollarıyla Avrupa’ya ulaşılması hedeflenmektedir. Havayolu ulaşımı ise AÅŸkabat Türkmenbaşı hava limanından yapılmaktadır.

 

BANKACILIK VE SİGORTACILIK
Türkmenistan, 1 Kasım 1993′te ruble kullanımını tamamen terketmiÅŸ ve yeni para birimi olarak “Manat”ı kullanmaya baÅŸlamıştır. Türkmenistan Devlet Bankası para politikalarını organize etmekte ve tedavüldeki para miktarını kontrol altında tutmaktadır. Bu banka aynı zamanda ticari bankaları finanse etmekte, içeride ve dışarıda hesap açmakta, hesap durumlarını ayarlamakta, ülkenin iç ve dış borç servisini yapmaktadır.Ticari bankaların çalışabilme ve döviz tutma yetkisi de Devlet Bankası lisansıyla mümkün olmaktadır. Ticari bankaların esas görevi mali kaynakları kabul etmek, onları en makul ÅŸekliyle ekonomiye kanalize etmek ve mevcut ÅŸartlar içerisinde geri ödenmesini saÄŸlamaktır. Türkmenistan Devlet Bankası talimatıyla ticari bankalar, devlet bütçesi adına nakit hareketi de saÄŸlayabilmekte, piyasaya para sürebilmektedirler. Türkmenistan’da faaliyet gösteren bankaların baÅŸlıcaları ÅŸunlardır :

 

Türkmenbank, Türkmenistan Devlet Bankası, Türkmenistan Ziraat Bankası, Türkmen Sanayi Bankası, Sanayi Bankası, Vnesheconombank, İnvestbank, Doğalgaz Bankası, Yol Bankası, Halkbank ( Türkiye ), Ziraat Bankası ( Türkiye )

 

TÜRKMENİSTAN TÜRKİYE İLİŞKİLERİ
Türkiye ile Türkmenistan halkı sıcak iliÅŸkiler içerisindedirler ve bu iliÅŸkiler giderek yoÄŸunlaÅŸmaktadır.. 16 Aralık 1991 tarihinde Türkmenistan’ı ilk tanıyan ülke Türkiye olmuÅŸtur. 26 Mart 1992 tarihinde ilk büyükelçiliÄŸi açan ülke de Türkiye’dir.

 

T.C. Millî EÄŸitim Bakanlığı tarafından 1993-1994 yılında AÅŸkabat Anadolu Lisesi, bir İlkokul ve Türkiye Türkçesi Öğretim Merkezi hizmete açılmıştır. Ayrıca Millî EÄŸitim Bakanlığı’nca, 1996 yılında, içinde meslek edindirme kursları bulunan bir merkez açılmıştır. Millî EÄŸitim Bakanlığı yaklaşık üç bin öğrenciye Türkiye lise ve üniversitelerinde eÄŸitim imkanı saÄŸlamıştır. Latin alfabesine geçen Türkmenistan’ın ders kitaplarının bazıları Türkiye’de bastırılmış ve gönderilmiÅŸtir.

 

Türkmenistan’dan Türkiye üniversitelerine öğrenci gönderme uygulaması düzenli olarak sürdürülmektedir. 1993 AÄŸustos ayından bu yana Türk İşbirliÄŸi ve Kalkınma Ajansı (TİKA) Türkmenistan’da düzenli olarak faaliyet göstermektedir.

 

T.C.Diyanet İşleri BaÅŸkanlığı tarafından AÅŸkabat’ta içerisinde yedi bin kiÅŸilik camiin de bulunduÄŸu bir kültür sitesi yaptırılmıştır. Üç bin beÅŸyüz metrekarelik merkezde kütüphane ve konferans salonu da bulunan sitede, Türkiye BüyükelçiliÄŸi’nin denetiminde iki ülke dostluÄŸunu güçlendiren yoÄŸun kültür faaliyetleri sürdürülmektedir.

 

Mahtumkulu Üniversitesi Kampüsü içerisinde Türkiye Diyanet Vakfı tarafından inÅŸa edilen İlahiyat Fakültesi ve İlahiyat Lisesi bulunmaktadır. Türk müteÅŸebbislerinin bu bölgedeki çalışmalarına destek saÄŸlamak amacıyla Türk Eximbank, Türkmenistan’a 1994 yılı sonuna kadar ürün ihracı ve yatırım kredisi olarak yaklaşık 90 milyon dolar kredi saÄŸlamıştır. Türkmenistan’ın bağımsızlığını takiben aldığı ilk kredi Türk Eximbank kredisi olmuÅŸtur.

 

Türkmenistan ekonomisinin kalkınmasında Türk İşadamlarının büyük katkıları bulunmaktadır. Bugün, Türkmenistan’da gerçekleÅŸtirilen tekstil yatırımlarının hemen tamamı, tecrübeli Türk tekstilciler tarafından ortaya konulmuÅŸ ve baÅŸarıyla iÅŸletilmektedir. DiÄŸer taahhüt iÅŸlerinin yüzde kırka yakını, Türk müteahhitler tarafından sürdürülmektedir. 21 Ocak 2000 tarihini Türkmen-Türk KardeÅŸlik Bayramı ilan eden CumhurbaÅŸkanı Saparmurat Türkmenbaşı, Türkmenistan-Türkiye iliÅŸkilerinde yeni bir sayfa açıldığını ifade etmiÅŸtir.

 

KANUNLAR ve ANLAÅžMALAR
Türkmenistan ve Türkiye’nin Taraf OlduÄŸu Kanun, AnlaÅŸma, Protokol ve Mutabakat Zabıtları:

 

KANUNLAR :
1- Türkmenistan Cumhuriyeti ile İmzalanan Dostluk ve İşbirliği Anlaşmasının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun (Resmi G. 21.03.1993 tarih, 21531 sayı)
2- Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Türkmenistan Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Eğitim, Bilim, Kültür ve Spor Alanlarında İşbirliği Anlaşmasının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun (Resmi G.10.12.1993 tarih, 21784 sayı)
3- Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Türkmenistan Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Askeri Eğitim İşbirliği Anlaşmasının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun (Resmi G. 10.12.1993 tarih, 21784 sayı)
4- Türkmenistan Cumhuriyeti Hükümeti ile Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Uluslararası Karayolu Taşımacılığı Anlaşmasının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun (Resmi G.22.09.1994 tarih, 22059 sayı)
5- Türkmenistan ile Türkiye Cumhuriyeti Arasında Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşmasının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun (Resmi G. 22.09.1994 tarih, 22059 sayı)
6- Türkmenistan ile Türkiye Arasında Karşılıklı Büyükelçilik Faaliyetlerinin Gayri Menkul ve Mali Veçhelerine İliÅŸkin Protokol’un Onaylanmasının Uygun BulunduÄŸuna Dair Kanun (Resmi G. 16.10.1996 tarih, 22789 sayı)
7- Türkmenistan ile Türkiye Arasında Gelir Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte Vergilendirmeyi Önleme AnlaÅŸması ve Eki Protokol’un Onaylanmasının Uygun BulunduÄŸuna Dair Kanun (Resmi G. 10.04.1997 tarih, 22960 sayı)
8- Türkmenistan ile Türkiye Arasında Konsolosluk Sözleşmesinin Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun (Resmi G. 26.07.1997 tarih, 23061 sayı)
9- Türkmenistan ile Türkiye Arasında Deniz Taşımacılığı Anlaşmasının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun (Resmi G. 26.07.1997 tarih, 23061 sayı)
10- Türkmenistan ile Türkiye Arasındaki Hazar-GeçiÅŸli Türkmenistan-Türkiye Avrupa Gaz Boru Hattı Projesinin (HGB) ifası ve Türkmenistan’dan Türkiye’ye DoÄŸalgaz Satışına İliÅŸkin AnlaÅŸmanın Onaylanmasının Uygun BulunduÄŸuna Dair Kanun (Resmi G. 11.11.1999 tarih, 23873 sayı)

 

ANLAÅžMA, PROTOKOL ve MUTABAKAT ZABITLARI :
1- Türkmenistan S.S.C Hükümeti ile Yapılan Ekonomik, Ticari, Bilimsel ve Kültürel İşbirliÄŸi Protokolu’nun Onaylanmasına Dair Karar (Resmi Gazete: 28.01.1991)
2- Özbekistan, Türkmenistan ve Kazakistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyetleri ile Yapılan Tıp ve Sağlık Alanında İşbirliği Anlaşmalarının Onaylanmasına Dair Karar (Resmi Gazete: 13.07.1991)
3- Türkmenistan ile Yapılan Ekonomik, Ticari İşbirliÄŸine Dair AnlaÅŸma’nın Onaylanmasına Dair Karar (Resmi Gazete: 09.01.1992)
4- Türkmenistan ile Yapılan Ekonomik ve Ticari, Sınai ve Kültürel İşbirliğine İlişkin Mutabakat Zaptının Onaylanmasına Dair Karar (Resmi Gazete: 25.01.1992)
5- Azerbaycan, Türkmenistan ve Kazakistan ile Yapılan Vize Muhafiyetine İlişkin Anlaşmaların Onaylanmasına Dair Karar (Resmi Gazete: 02.06.1992)
6- Türkmenistan İçiÅŸleri Bakanlığı ile İçiÅŸleri Bakanlığımız Arasında Yapılan Suça Karşı Mücadele ve Toplum Emniyeti Konularındaki İşbirliÄŸi Hakkında Protokol’un Onaylanmasına Dair Karar (Resmi Gazete: 28.07.1992)
7- Türkmenistan Cumhuriyeti Hükümeti ile İmzalanan “Türkmenistan’dan Türkiye’ye DoÄŸalgaz Gönderilmesi Hakkındaki AnlaÅŸmanın Onaylanmasına Dair Karar (Resmi Gazete: 16.10.1992)
8- Türkmenistan İçiÅŸleri Bakanlığı ile İçiÅŸleri Bakanlığımız Arasında İmzalanan “Suça Karşı Mücadele ve Toplum Emniyeti Konularında İşbirliÄŸine İliÅŸkin Protokol’un Onaylanmasına Dair Karar (Resmi Gazete: 02.03.1993)
9- Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan ve Kazakistan Cumhuriyeti Hükümetleri ile İmzalanan Turizm Alanında İşbirliği Anlaşmalarının Onaylanmasına Dair Karar (Resmi Gazete: 15.04.1993)
10- Türkiye ile Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan ve Azerbaycan Arasında İmzalanan Haberleşme Alanında İşbirliğine İlişkin Protokollerin Onaylanmasına Dair Karar (Resmi Gazete: 07.07.1993)
11- Türkmenistan Hükümeti ile Türkiye Cumhuriyeti Arasında Teknik, Bilimsel ve Ekonomik İşbirliği Protokolunun Onaylanmasına Dair Karar (Resmi Gazete: 14.01.1994)
12- Moğolistan, Türkmenistan ve Kazakistan Cumhuriyeti Hükümetleri ile Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti Arasında İmzalanan Eğitim, Bilim, Kültür ve Spor Alanlarında İşbirliği Anlaşmalarının Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 26.12.1994)
13- Türkmenistan ile Türkiye Cumhuriyeti Arasında İmzalanan Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşmasının Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 15.01.1995)
14- Türkmenistan ile Türkiye Cumhuriyeti Arasında Türkmenistan’dan DoÄŸalgaz Alımı ve Satımı AnlaÅŸmasının Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 21.02.1995)
15- Türkmenistan Hükümeti ile Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Uluslararası KarayoluTaşımacılığı Anlaşmasının Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 09.07.1995)
16- Türkmenistan ile Türkiye Arasında Akdolunan Karşılıklı Büyükelçilik Faaliyetlerinin Gayrimenkul ve Mali Veçhelerine İliÅŸkin Protokol’un Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 08.01.1996)
17- Türkmenistan Hükümeti ile Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Ticari ve Ekonomik İşbirliği Konularında Türk-Türkmen Karma Ekonomik Komisyonu Kurulmasına Dair Anlaşmanın Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 09.01.1996)
18- Türkmenistan Hükümeti ile Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Askeri Eğitim İşbirliği Anlaşmasının Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 13.04.1996)
19- Türkmenistan ile Türkiye Arasında Akdolunan Karşılıklı Büyükelçilik Faaliyetlerini Gayrimenkul ve Mali Veçhelerine İliÅŸkin Protokol’un Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 08.01.1997)
20- Türkmenistan ile Türkiye Arasında İmzalanan Çevre Alanında İşbirliği Anlaşmasının Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 29.03.1997)
21- Türkmenistan ile Türkiye Arasında Gelir Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte Vergilendirmeyi Önleme AnlaÅŸması ve Eki Protokol’un Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 13.06.1997)
22- Türkmenistan Bilim Bakanlığı ve Devlet “Senet” BirleÅŸiÄŸi BaÅŸkanlığı ile Türkiye Milli EÄŸitim Bakanlığı Arasında EÄŸitim ve Öğretim Alanlarında İşbirliÄŸi Protokolu’nun Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 15.06.1997)
23- Türkmenistan ile Türkiye Arasında İmzalanan Konsolosluk SözleÅŸmesi’nin Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 12.11.1997)
24- Türkmenistan ile Türkiye Arasında İmzalanan “Deniz Taşımacılığı AnlaÅŸması”nın Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 23.12.1997)
25- Türkmenistan Hidrometoroloji Genel Müdürlüğü ile Türkiye Metoroloji İşleri Genel Müdürlüğü Arasında Akdolunan İşbirliÄŸine İliÅŸkin Protokol’un Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 12.01.1998)
26- Türkmenistan ile Türkiye Arasında Akdolunan “Turizm Alanında İşbirliÄŸi AnlaÅŸması”nın Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 01.03.1998)
27- Türkmenistan ile Türkiye Arasında İmzalanan “Turizm Alanında İşbirliÄŸi AnlaÅŸması”nın Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 02.03.1998)
28- Türkmenistan DoÄŸal Kaynak Kullanımı ve Çevre Koruma Bakanlığı ile Türkiye Orman Bakanlığı Arasında Karşılıklı İşbirliÄŸine İliÅŸkin Memorandum’un Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 09.03.1998)
29- Türkmenistan ile Türkiye Arasında İmzalanan “Gümrük İdarelerinin Karşılıklı YardımlaÅŸmasına İliÅŸkin AnlaÅŸma”nın Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 10.03.1998)
30- Türkmenistan ile Türkiye Arasında Yasa Dışı Yollardan Ülkeye Sokulan veya Çıkartılan Kültürel Eserlerin Yakalanması ve İade Edilmesi Konularında Gümrük İşbirliÄŸi AnlaÅŸması’nın Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 10.07.1999)
31- Türkmenistan ile Türkiye Arasındaki Hazar GeçiÅŸli Türkmenistan-Türkiye-Avrupa Gaz Boru Hattı Projesinin (HGB) İfası ve Türkmenistan’dan Türkiye Cumhuriyeti’ne DoÄŸalgaz Satışına İliÅŸkin AnlaÅŸmanın Onaylanması Hakkında Karar (Resmi Gazete: 11.01.2000)

 

RESMİ VE DİNİ TATİL GÜNLERİ
1 OCAK – YILBAÅžI
12 OCAK – HATIRA GÜNÜ
19 ÅžUBAT – TÜRKMENİSTAN DEVLET BAÅžKANININ DOÄžUM GÜNÜ VE TÜRKMENİSTAN DEVLET BAYRAÄžI BAYRAMI
21 MART – NEVRUZ BAYRAMI
NİSANIN İLK PAZARI – “BİR DAMLA SU, BİR PARÇA ALTINDIR” BAYRAMI
9 MAYIS – ZAFER GÜNÜ
18 MAYIS – YENİDEN DOÄžMA VE BİRLEÅžME GÜNÜ
19 MAYIS – MAHTUMKULU ŞİİR GÜNÜ
MAYISIN SON PAZARI – HALI BAYRAMI
21 HAZİRAN – 1. CUMHURBAÅžKANININ SEÇİMİ GÜNÜ
TEMMUZUN 3. PAZARI – HUBUBAT BAYRAMI
AÄžUSTOSUN İKİNCİ PAZARI – KAVUN GÜNÜ
EKİMİN İKİNCİ PAZARI – HALK OZANLARI BAYRAMI
6 EKİM – DEPREMZEDELERİ ANMA GÜNÜ
27-28 EKİM – BAÄžIMSIZLIK GÜNÜ
17 KASIM – ÖĞRENCİLER GÜNÜ
KASIMIN SON PAZARI – HASAT BAYRAMI
ARALIÄžIN İLK PAZARI – KOMÅžULAR GÜNÜ
12 ARALIK – TARAFSIZLIK GÜNÜ

Doğalgaz rezervleri ile ünlü Ortaasya Türk Cumhuriyeti

RESMİ ADI

BAÅžKENT

Türkmenistan Cumhuriyeti

AÅŸkabat

BAĞIMSIZLIK TARİHİ

YÜZÖLÇÜMÜ/NÜFUSU

16 Aralık 1991

448.100 km2 / 4,521,000

DİLİ

YÖNETİM BİÇİMİ

Türkmen Türkçesi % 92 , Özbek Türkçesi % 4 , Rusça %2 , diğer %2

Cumhuriyet

DEVLET BAÅžKANI

PARA BİRİMİ

Sapar Murat Türkmenbaşı

Manat

KOMÅžULARI

ULUSLARARASI KODU

Kazakistan, Afganistan, İran, Özbekistan

TM

GSMH

ARAZİ YAPISI

14 Milyar $ (1999)

Ülke genelinde çöl iklimi hakim. Sert, kuru kara iklimi. Yazlar sıcak ve kurak, kışlar soÄŸuk Arazi Yapısı : Bir çöl ülkesi olan Türkmenistan’da daÄŸlık kesim yok denecek kadar azdır. Ülke genelde düz bir coÄŸrafyaya sahiptir. Batısında Hazar denizi, güneyinde Afgan DaÄŸları vardır.

İDARİ DURUMU

ÖNEMLİ ŞEHİRLER

4 Bölge, 16 il

Aşkabat, Merv, Daşavuz, Kızılavrat, Türkmenbaşı

|» “Turan İlleri” Sayfasına Dön! « [1] |

Not: İçerik, internetten alıntılanarak derlenmiÅŸtir…


17 yorum var. ( | Kapat)

17 yorum var. To "Türkmenistan Cumhuriyeti – (Turan İlleri)"

#1. Yorum: ÅŸehmus | 01 Mart 2008 - 17:58

Türkmenistanda genel afta bırakılanların listesinde Türk varmı. neden Türkleri bu afta bırakmadılar. teşekkürler

lütfen verdiğim adrese cevabı gönderirseniz çok sevinirim

#2. Yorum: saaaaamnbyyueÄŸolklb | 02 Mart 2008 - 09:01

bu bilgiler çok iyi ama merv şehri neden yayınlanmıyor???? hemen yayınlanmasını istiyorum

#3. Yorum: arif haluk göde | 08 Ağustos 2008 - 13:38

Ekim ayı içersinde Türkmenistan aşkaabat kentini ve diğer şehirleri 1 haftalığına gezmek istiyorum. Bana yardımcı olur musunuz? Temiz ve ucuz yatacak yer ve ücretini vereceğim. Temiz ve iyi bir rehber olursa sevinirim tşk.

#4. Yorum: heper | 24 AÄŸustos 2008 - 18:37

Türkmenistanın evlenme kanunları psikolojimi bozdu. Bir Türkmen sevdik hayatımız kaydı. Evlenmek için orada 1 yıl ikamet etmem gerekiyor. Yoksa devlet kızı vermiyor bana. Yardım edebilir misiniz?

#5. Yorum: avni | 11 Kasım 2008 - 19:24

Ben de bir Türkmen kızını sevdim. Benden 1 yıl ikamet istiyorlar. Bunu nasıl aÅŸabilirim ya da Türkiye’de nasıl evlenebiliriz. Kızın vize tarihinin geçtiÄŸi için burda evlenmemiz mumkun deÄŸil.

#6. Yorum: erhan | 09 Åžubat 2009 - 23:19

Valla heper kardeş öncelikle allah kolaylık versın. Ben de senin gibiyim bende sevdim bir kızı evlenemıyorum eger bir yolunu bulursan banada haber ver.

#7. Yorum: mehmet | 24 Eylül 2009 - 08:56

ArkadaÅŸlar, herÅŸey güzelde, Türkmenistanda evlilik yapma iÅŸi benimde dikkatimi çekiyor oradan bir hanımla nasıl tanışacağız? Ben her ÅŸeyi göze alıyorum, illede Türkmen olsun. :-) Varsa bilgisi olan lütfen yardım…

#8. Yorum: TOLGA | 15 Temmuz 2010 - 16:30

1 gün önce geldim Türkmenıstandan .2 yıldır orda inşaat mühendisi olarak calısmaktaydım ve 1.5 yıldır da sevgılımle kaçak bir şekılde yaşadım.ağustostada Türkıyeye izne gelip evlenecektım.ajanlar ve para düşkünü Türkmenlerin yüzünden satıldım ve yakalandım dolayısıyla 15 gün hapis yatıp deport oldum.5 yıl ülkeye girişim yasak kısaca.Birçok ülkede yaşadım ve çalıştım ama bizlere bu denli düşman ve ellerine geçtiğimizde sanki bizi öldürekler hissine kapıldığım başka bir yer olmadı.Benim başıma bu olayın geldiği için değildir bu yazdıklarım 2 yıl boyunca orda göreceğimide gördüm duyacagımı da duydum.Bizleri sevmiyorlar hatta nefret ediyorlar.nedeni açık.biz orda dolgun maaşla çalışıp Türkmen 150-200 dolar aylık alınca vede kızların genelde para için Türkleri seçtıklerını düşündükleri için malesef bizi sevmiyorlar.Halbuki önce insan olmayı bırakın bir kadına , bir insana nasıl davranılması gerektiğini bilseler yada öğretilse durum böyle olmayacak.Çalışmadığı ve hergün işe sarhoş yada eroin çekerek gelen işçileri kovduğumda bana dönüp söyledıklerı tek kelıme seni DEPORT ettireceğim oluyordu. Kendi kendilerine milliyetçilik yapıp aslında siz bizden gittiniz sizin atanız biziz deyip,bizim bütün ünlü şarkılarımızı alıp turkmenceye çevirip sonrada bu şarkıların hepsi bizim siz bizden almışsınız diyebilecek kadar cahil vede görüp geçirmemiş bir halk var orda.Evet fuhuş hat safhaha.cumhurbaşkanının yaptırımlarıda o yönde.Bitirmek için çabalanıyor ama dünyanın en büyük kerhanelerinden ( afedersiniz ) birisi olan bu ülkede bu iş çok zor görünüyor.Çünkü tek geçim kaynakları kadınların bu.Kadın bu işi yapacak kocasına votka sigara parası verecek.Erkek nufusunun zaten az olduğu ülkede kadın patlaması var ve iş yok.Olan işin hepsi Türk firmalarında vede siz onları işe alıp ekmek parası verdiğinizde de sizi arkanızdan bıçaklarcasına malınızı çalıp kendince para kazanmaya çalışıyorlar.Bir ülkeyi yıkan en büyük etkenlerden biride rüşvettir.İşte bu kelime bu ülke için cuk oturuyor.Herkesi rüşvetle çok kolay ikna edebilir yada kontrol altına alabilir yada istediğinizi yapabilrisiniz özelliklede polislere.Ülkedeki erkeklerın zaten yuzde 80 i polis yada polise ispiyonculuk yapan sivil polis.Geriye kalanda ya narkoman( eroinman ) yada Türk firmalarında işçi.İnsanlara ben Türküm dediğiniz zaman gözlerindeki dolar ışıltısını görebilirsiniz rahatlıkla.İlk andan itibaren bunu nasıl yolarım yada ne yapsamda bundan yararlansam gibi düşünceler içine girecekledir mutlaka kadın erkek farketmez.Kızları evet ilk etapta turkleri paraları için seçiyor olabılırler.sonucta o güzelim kızlarında en az 1500 dolar gıbı gelırlerı olsa dönüp bizim çirkin Türklerle beraber olmazlardı heralde.Ama davranış ve insanlıkta çok önemli bu seçimde.Türk insanını iyi biliyorlar.En azından namus kavramının çok sağlam olduğunu ve karısına çoluk çocuguna bağlılığını iyi biliyorlar.Hapiste yattım 15 gün.Orda neden Türkmen kızlarının bizleri seçtiklerini daha iyi anladım .hiçbir işe yaramayan eroinman ve içki bağımlısı erkekleri gördükçe,karısını kızını para uğruna satan insanları orda gördükçe vede en önemlisi kocası yada beraber yaşadığı adam tarafından terkedilip ortada evsiz yurtsuz birbaşına çoluk çocuguyla kalan vede geçim kaynağı olarak sadece fuhuş yapmayı kendine doğru yol edinmiş kadınları görünce hem acıdım hem ülke adına üzüldüm hemde bizleri neden seçtiklerini çok daha yi anladım.Lafım tabıkı herkese değil belki okunduğu zaman çoğu insan rahatsız olacak ama kendi ülkelerinde olanları aslında kendileride biliyorlar beni rahatlıkla anlayabilirler.Türkiyede okuyan öğrencilere turkmenıstanda iş verılmıyor mesela.ama 30000 dolar verıp üniversiteye dahı gıtmeden muhendıs doktor yada avukat olabılıyorsun turkmenıstanda.o kadar para verıp işsizde kalabılıyorun bu ulkede.ne kadar garip değil mi ? Türkmenistan ülkesi dindenallahtan kitaptan uzaklaşmış,namus kavramının n si dahi olmayan,rüşvetin devletin her kademesinde kol gezdiği,fuhuşun yasak olduğu ama nedense ülkede en çok yapıla şeyin bu olduğu,okumayan üretmeyen,verilen emeklere saygı göstermeyen,para düşkünü insanların bol miktarda olduğu( komunist rejimden ayrıldıktan sonra oluşan bir olgu )erkek başına yaklaşık 8 tane kızın düştüğü,iş imkanlarının çok kısıtl olduğu ve kendilerini sanki mükemmel insanlarmış gibi göstermeye çalışan,dışarıya kapalı,tarafsız olduğunu üstüne basa basa iddia eden,işlerine geldiğinde Türkleri sevip işlerine gelmediklerine sevmeyen,karışık milletlerden oluşup hiçbir milletin birbirini sevmediği ve nefret ettiği,milliyetçi , gaz dan gelen paraları gösteriş yapmak amaçlı alışveriş merkezleri ve değişik ama işe yaramayan yapılar yapmaya harcayan,bu yapılan alışveriş merkezlerinde ve toplu yaşam yerlerinde bir allahın kulunun dahi bulunmadığı ( cunku para yok kımsede ),etin arabanın ve benzinin ucuz olduğu gerıye kalan hiçbir şyşn Türkiyeden aağı kalır yanının olmadığı,aile olarak yaşamak isteyen için uzun yıllar gayet güzel yaşanabilecek ama bekar olan insan için heran patlamaya hazır bomba niteliğinde olan bir ülkedir.

#9. Yorum: oguzkaan | 26 Temmuz 2010 - 16:15

Tolgacım eline saglık çok güzel bir yazı olmuş.Sana katılıyorum.Ben Türkiyede üç sene birisiyle yaşadım,aynı evde ev tuttum ailesi geldi kaldı,elimden gelen tüm yardımı yaptım.En son kavga ettik Türkmenistana gitti ailesi onun başka işlerde daha çok para kazanıp kendilerine göndermesi için ona baskı yaptı ve ayırdı.Daha önce ailesi çok iyi davranıyorlardı ama şimdi işleri kalmadıgı için anında değiştiler.Benim Türkmenistanlı kızları seven veya tanışmak isteyen arkadaşlara tavsiyem, Türkmen kızları gerçekten erkeklerine düşkün ve becerikli ve namuslu olurlar,fakat gösteriş merakları var.birbilerine nispet yapmayı seviyorlar onun için pek arkadaşlarıyla görüşmeyip sadece sizi tanırsa mutlu eder ve kendileride mutlu olocak tipler.TOLGA MÜSAİT OLURSAN YAZ GÖRÜŞMEKTE İSTERİM DERTLEŞİRİZ.

#10. Yorum: mesut | 15 AÄŸustos 2010 - 00:57

Tolga yaÅŸadıklarım ve yaÅŸananları çok iyi anlatmışın tebrikler. İyi niyetli davranıp iki kere yakalandım bende. Çok berbat ve boÅŸ bir yaÅŸam tarzı var AÅžKAABAT’TA. O ZAMAN 1997 DE TÜRK İNÅžAAT VİRMASI BİLE KENDİ İÇİNDE RÜŞVET AÄžI OLUÅžTURUP KENDİ ÇALIÅžANLARINI SATIYODU. Aynı evde sadece yardım olsun diye baktığım ve satıldığım insanlar oldu. DediÄŸin gibi sırf gösteriÅŸ olsun diye yapılan binalar ve bankanın nerde ve ne anlama geldiÄŸini bilmeyen insanlar var. Çünkü bankayı bulamamıştık. :-) Sadece ders olsun diye görülmesi ve yaÅŸanması gereken ama bırakılması gereken bir ortamdı orası. Hepinize saygılar..

#11. Yorum: Nail | 15 AÄŸustos 2010 - 16:52

Ben şu an bir Türkmenle evliyim ve çok huzurluyum söylediklerinize katılmamak el değil ama herkesde bir değil Tolga bey siz fuhuş olayından bahsettmişsiniz evet orda çok var ama bizde yok mu işin ve aşın bol oldu bir ülke değil mi TÜRKİYE? Şimdi arkadaşlar az suç bizim erkeklerde var biz erkekler kadını gördükmü kendimizden geçeriz. Doğru değilmi ama. Birde bizde yani insan oğlunda bir özellik var zaaftan çok faydalanırız. Neyse hepinize saygılar.

#12. Yorum: nazakyat | 25 AÄŸustos 2010 - 12:58

Merhabalar arkadaÅŸlar ben bir Türk ile evli bir bayanım ben vatandaÅŸlıga muracat etmek isteyorum fakat böyle bir durum var bizim Türkmenistan ülkemiz vermiyor çift vadandaÅŸlık bu dogru mu neolur benim msn adresime cevap verin. Ben çok teÅŸÅŸekkür ederim ÅŸimdiden. Ne yapmam lazım bilemiyorum kendi ülkemden de vazÄŸ geçemiyorum. Türkiye’de her sene vize uzatmak istemiyorum ne olur bilen birisi varsa lütfen cevap bekliyorum.

#13. Yorum: sesli chat | 30 Ocak 2011 - 00:58

nasıl avrupa ülkelerü bürlük olmuşsa keske müslüman ülkelerde birlik olsa

#14. Yorum: eda | 11 Nisan 2011 - 17:45

Sıze çok tesekkur ederım canlarım.

#15. Yorum: vpills v-pills | 02 Temmuz 2011 - 18:00

harika makale

#16. Yorum: ilayda sevinç | 23 Mayıs 2012 - 11:56

turkmenıstanın adetlerını gelenek goreneklerını ahlak ve gorgu kurallarını bılen varmı :)

#17. Yorum: eren | 23 Mayıs 2012 - 18:02

bilmiyorum sen söyle nedir


Yazının kaynağı: Bilgicik.Com - http://www.bilgicik.com

Yazının bağlantısı: http://www.bilgicik.com/yazi/turkmenistan-cumhuriyeti-turan-illeri/

URLs in this post:

[1] » “Turan İlleri” Sayfasına Dön! «: http://www.bilgicik.com/yazi/turan-illeri/

© 2010 - Bilgicik.Com | Tüm hakları saklıdır.