• İnsanların dik durması ve aktif hareket etmesi destek ve hareket sistemi ile sağlanır. Hareketler kas, kemik ve eklemin birlikte çalışmasıyla gerçekleşir.
• İskelet iç organları korur.

Kemiğin Yapısı

Kemik dokusu, kemik hücreleri ve ara maddeden oluşur. Kemiğin yapısında % 25 su, % 45 tuz ve % 30 organik madde bulunur. İki çeşit kemik doku vardır.

a. Sıkı Kemik Doku

• Kemiklerde dış yüzeyde bulunur. Bu dokuda kan damarları ve sinirlerin içine girip çıktığı havers ve wolkman kanalları bulunur. Havers kanalları uzun kemiklerin eksenine paralel uzanır. Osteositler, ihtiyaç duydukları besinleri uzantılarıyla havers kanallarından alırlar. Volkman kanalları havers kanallarını birbirine bağlar.

b. Süngerimsi Kemik doku

• Uzun kemiklerin uçlarında, kısa ve yassı kemiklerin iç kısmında bulunur. Gözeneklidir, yapısında kırmızı kemik iliği bulunur. Havers kanal sistemi yoktur.
• Her iki kemik dokusunun üzerinde de periost (kemik zarı) bulunur. Periosta kemiğin enine büyümesini ve yenilenmesini sağlar.

1. Uzun Kemik

Kol ve bacaklarda bulunur.

• Dış kısımda periost bulunur. Baş kısmında sıkı kemik dokusu,süngerimsi kemik doku bulunur. Gövde kısmı tamamen sıkı kemik dokudur.
• Kemiğin ortasında sarı kemik iliği bulunur. Sarı ilik yağ depolar.
• Süngerimsi kemik dokuda bulunan kırmızı kemik iliği ise kan hücreleri üretir.
• Kemiklerin baş kısmındaki kıkırdak doku, hareket sırasında kemiklerin aşınmasını önler. Kemiğin boyuna büyümesini sağlar.

2. Yassı Kemik

• Dıştan içe periost, sıkı ve süngerimsi kemik doku ile kırmızı kemik iliği bulunur. Sarı ilik ve kemik kanalı bulunmaz.

Örnek
Göğüs kemiği, kaburgalar, kalça, diz kapağı ve kafatası kemikleri verilebilir.

3. Kısa Kemik

• Boyları ile enleri hemen hemen birbirine eşittir. Yapısında kemik doku ve süngerimsi kemik doku bulunur. Sarı ilik kanalı bulunmaz.

Örnek
El, ayak bilek kemikleri verilebilir.

4. Düzensiz fiekilleri Kemikler

Sıkı kemik doku ve süngerimsi kemik doku bulunur. Sarı kemik iliği bulunmaz.
Örnek
Omurlar ve yüz kemikleri.

[biyoloji_2_ygs_lys]

• Vücuttaki en sert dokudur. Embriyonik dönemde kıkırdak dokuda mineral birikmesiyle oluşur. Kaslara ve iç organlara bağlanma ve tutunma yüzeyi sağlar.
• Kaslarla birlikte hareketi sağlar.
• Kemik dokusu osteosit denilen hücreler ve osein denilen hücreler arası maddeden oluşur.
• Hücreler arası maddesinde organik ve inorganik maddeler bulunur.

• Organik kısmı osteositlerden salgılanan protein ve kollagen liflerden meydana gelir. İnorganik kısmı ise kalsiyum fosfat, kalsiyum karbonat, kalsiyum şorür, magnezyum, potasyum gibi minerallerden oluşur.
• Kemik doku genç yaşlarda elastik yapılıdır.
• Yaşlılıkta inorganik madde miktarı arttığı için sert ve kırılgan olur.
• Kemik doku, hücrelerinin dizilişine ve ara madde miktarına göre iki çeşittir.

1. Sert Kemik Doku

• Kısa ve yassı kemiklerin dış yüzeyinde, uzun kemiklerin gövdesinde bulunur.
• Osteositler birbirine sitoplazmikuzantılar ile bağlanarak iç içe daireler oluşturur.
• Bu dairelerin ortasında boyuna uzanan Havers kanalları bulunur.
• Havers kanallarını birbirine bağlayan ve enine uzanan kanallara Wolkman kanalı adı verilir. Bu kanallarda kan damarları ve sinirler bulunur.
• Hücreler gerekli olan besin ve oksijeni bu kanallardaki kan damarlarından difüzyonla alır, artık maddeleri de aynı şekilde uzaklaştırır.
• Uzun kemik içerisinde gövde boyunca uzanan sert kemik doku içerisinde sarı kemik iliği bulunur.

2. Süngerimsi Kemik Doku

• Kısa ve yassı kemiklerin iç kısmında uzun kemiklerin uçlarında bulunur.
• Osteositler sert kemik dokudakinden daha azdır ve dağınık halde yerleşim gösterir.
• Kemiklerde gözenekli yapının oluşmasını sağlar. İçerisinde kırmızı ilik bulunur.
• Tüm kemik çeşitlerinin dışında periost adında bir kemik zarı vardır.
• Periost zarı kemiklerin kalınlaşmasını ve onarımını sağlar.
• Kemiklerde bulunan hiyalin kıkırdağın oluştuğu büyüme plakları kemiklerin boyca büyümesini sağlar.
• Kemik dokunun görevleri
• 
  Vücuda desteklik sağlar.
• 
  Kaslarla birlikte vücudun hareketini sağlar.
• 
  Kaslara tutunma yüzeyi oluşturur.
• 
  Organları korur.
• 
  Mineral depolar.
• 
  Kan hücrelerini üretir.

[biyoloji_2_ygs_lys]