Evrensel dil, farklı ulusların iletişim kurabilmek için kullandıkları ortak dile denilmektedir. Tüm dünya topluluklarının konuşma ve yazışma dili, dünyanın siyasi ve ekonomik yönden güçlü olan devletinin büyük oranda etkisiyle oluşmaktadır. Bu yönüyle evrensel dil niteliğine sahip olan bir dilin, siyasi güç nispetinde bir güce sahip olması gerekir. Yani dünya üzerinde siyasi ve ekonomik yönden ahkâm kesebilen devletlerin bu gücü, dillerinin önemini de arttırmaktadır.

Tüm insanların anlaşabilmesini sağlamak için esperanto adında bir “yapay dil” üretilmek istenilmiş -ki bu denemeyi ilk yapan kişi, “Balibilen”i oluşturan Mehmet Muhiddin adlı Türk’tür- fakat bu çok başarılı olmamıştır. Çünkü dil, canlı bir varlık olarak doğal bir süreçte oluşmalıdır. Daha doğrusu, ihtiyaç üzerine doğan bir aracın kullanılması daha yaygın ve güçlü olacaktır. Dünyadaki uluslar arasında iletişim arttıkça, insanlar ortak bir dille anlaşma gereği duymuşlardır. Çevirmen kullanmak bir yere kadar olduğundan, bir süre sonra insanlar yabancı dilleri öğrenmeye çalışmışlardır. “Yabancı dil” kavramı, dünyanın hâkimiyet yularını elinde bulunduran ABD ve İngiltere gibi devletler nedeniyle birçok ülkede “İngilizce” olarak zihinlere kazınmıştır. Bir konuşmada yabancı dil kavramı geçtiğinde, insanlar doğrudan İngilizce üzerinden yorum yapma gereği duymaktadırlar.

Özellikle İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra ABD’nin ve İngiltere’nin yıldızının parlaması, bu iki devletin dünyada otorite hâline gelmeleri nedeniyle doğal bir süreçle İngilizce de tüm dünyada konuşulur hâle gelmiştir. Sömürgeci zihniyetle yapılan istilalar sonucunda Afrika ve Orta Doğu’daki birçok halk İngilizceyi öğrenmek zorunda bırakılmıştır. Bilgisayar ve telefon gibi teknolojik cihazları kullanmak için İngilizceyi çat pat bilmek zorunda oluşumuz, artık kıyafetlerimizde bile İngilizce sözler taşımaya kadar varmış ve İngilizce artık tüm dünyanın iletişim aracı gibi algılanmaya başlamıştır.

Hâlbuki Latincenin , Fransızca gibi gelişmiş birkaç batı diliyle harmanlanmasıyla ortaya çıkan İngilizce oldukça yapay ve güçsüz bir dildir. Düzensiz bir yapıya sahip olmanın ötesinde, kendine özgü bir söz varlığı da olmayan İngilizce; derme çatma bir dil olmasına rağmen bugün dünya dili olmuştur. Türkçe, yabancı dil bilimcileri bile hayran bırakabilecek kadar güçlü bir matematiksel düzene sahip olmakla beraber, sahip olduğu söz varlığının %80’inden fazlasını binlerce yıllık tarihi gelişim sürecinde edinme özelliğiyle gerçek bir “ulusal dil” niteliği taşımaktadır. O hâlde dünya üzerinde 300 milyondan fazla konuşanı olan Türkçe varken, neden İngilizce gibi sığ ve yapay bir dil “dünya dili” olma şerefine ermiştir?

Yukarıdaki videoda, hiç alışık olmadığımız bir görüntü var. İslam Konferansı Teşkilatı’nın (İKT), New York Ofisi’nin açılışına katılan İran Dışişleri Bakanı Muttaki ile Kazakistan Dışişleri Bakanı Saudabeyev’in “Türkçe” sohbetleri, Türkçenin ileride bir “dünya dili” olabileceği yönünde bizlere umut vermesi açısından oldukça önemli. Konuşmaların genel anlamda Türkiye Türkçesine uydurularak yapılması da, ortak Türk dilinin odağında Türkiye Türkçesinin bulunabileceğini gösteriyor.

Türkçenin farklı gruplarına ait iki lehçesini konuşan bu iki bakanın, ki İran Dışişleri Bakanı Muttaki’nin Fars kökenli olması muhtemeldir, böylesine sıcak bir sohbetle anlaşabilmesini sağlayan Türkçe, gün gelir de tüm Türklerin ortak yazı ve konuşma dili olmanın ötesinde, Güney Afrika’dan tutun da, Grönland’a kadar tüm insanlığın ortak iletişim dili olmayı başaramaz mı?

Bence Türkçe bunu İngilizceden daha çok hak ediyor; fakat onun dünya dili olabilmesi için önce Türklüğün ayağa kalkması şart.

Tanrı TÜRK’ü korusun!

Orkun KUTLU

İsveç’te 30 yıldır öğretmenlik yapan Sema Çalışkan‚ yurtdışında çalışan Türklerin yabancı dillerini geliştirmeleri için kendi anadillerini de iyi bilmeleri gerektiğini söyledi.

Ana yurdundan uzaktaki yabancıların ve özellikle Türklerin eğitimi konusunda CİHAN’a konuşan Çalışkan‚ yurtdışındaki yeni neslin eğitimi hakkında yorumlarda bulundu.

Ders vermekte olduğu Stockholm Akademisyenler Derneği isimli eğitim merkezinde açıklamalarda bulunan Çalışkan‚ anadille eğitime önem verilmesine vurgu yaparken‚ kendi dilini öğrenen gençlerin başka dilleri daha sağlıklı öğrenebileceğinin altını çizdi.

Semra Çalışkan‚ aslen Sivas Suşehirli. Bundan tam 30 yıl önce 1977’de İsveç’e gelmiş. Gelmeden önce 1 yıl kadar Türkiye’de ilkokul öğretmenliği yapmış. Geldikten sonra da öğretmenlik yapmaya devam etmiş. 1980’li yıllara kadar Botkryka bölgesinde çalışmış olan Sema Çalışkan‚ 80 ve 90 yılları arasında da sınıf öğretmenliği yapmış.

30 yıllık zaman süreci içerisinde İsveç’teki Türkler arasında eğitim konusunda gözde görülür bir atılım olmadığını söyleyen Semra öğretmen‚ ”Sırf Türkçe kreşler vardı‚ tek dille okula başlayıp‚ okulda iki dile geçiyorlardı‚ zorlanıyorlardı. Maalesef üniversiteye giren pek olmadı. Çoğu pizzacı oldu‚ erken evlendirildiler. 3. neslin durumu da zor‚ çünkü bu sefer de Türk sınıflar kaldırıldı‚ şema dışına aktarıldı. O çocuklar yorgun argın gelip‚ 90 dakika Türkçe öğrenip gidiyorlar‚ verim olmuyor” dedi.

Çalışkan‚ İsveç’teki okul- aile birliği ilişkilerinin çok zayıf olduğuna da değinerek‚ bilgi kaynağı eksikliğinin göze çarptığını‚ mevcut kaynakların da yeterince araştırılmadığını kaydetti.

Ailelerin okullara destek olması gerektiğini söyleyen Sema Çalışkan‚ ”Önce aile eğitilecek. Bilinçli anne-babalardan eğitimli çocuklar olur. Fikir alış verişleri vardı eskiden‚ şimdi yok” şeklinde ifade etti.

Bir eğitimci olarak devletten ve İsveç hükümetinden bir beklentilerinin olup olmadığının sorulması üzerine Sema öğretmen ”Devlet daha önceden vermiş olduğu sözleri tutmadı ki ne isteyelim? Seçim öncesi sözler tutulmuyor. Stockholm’deki öğretmenler olarak halen grev hakkımız yok” şeklinde tepkisini dile getirdi.

Kaynak: Haberler – Türkcan

|» Türkçe Haberleri Sayfasına Dön! « |

Türk Dil Kurumu‚ tabelalarında Türkçe ad kullanan işletmeleri ödüllendiriyor‚ ancak buna rağmen cadde ve sokaklarda yabancı dille yazılmış tabelalardan geçilmiyor.

İSTANBUL- Türkçe’deki hızla artan bozulma‚ günlük hayatımızdaki konuşmalardan yazı diline dükkanlara asılan tabelalardan‚ yeni açılan alışveriş merkezlerinin ismine kadar her alana yayıldı. Dedenin torununu anlamakta zorlandığı Türkiye’de‚ Türkçe âdeta yabancı dil haline geldi. Türkçemizde yaşanan rahatsız edici boyutlardaki değişimin ortadan kaldırılmasına yönelik çalışmalar yapılsa da vatandaşın yeteri kadar bilinçli olmaması‚ girişimlerin sınırlı seviyede kalmasına yol açıyor. Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay‚ geçtiğimiz haftalarda düzenlenen 75. Dil Bayramı’nda‚ sokaklarda yabancı dillerle donatılmış tabelalardan‚ afişlerden ve iş yeri isimlerinden geçilmediğine dikkat çekti.

200 milyon konuşuyor
Ertuğrul Günay‚ “75 yıldan bu yana Türk Dil Kurumu‚ konuyla ilgili bakanlıklar‚ aydınlar‚ öğretmenler ve seçkinlerin‚ dilin geliştirilmesi‚ güçlendirilmesi‚ kendi gücüyle evrenselleşmesi ve 200 milyonun konuşabileceği coğrafyada bir ortaklık aracı olarak yaygınlaşması için‚ çok güzel ve saygıdeğer çalışmalar yaptılar‚ yapıyorlar. Bugüne kadar anıt değerinde ozanlar yetiştiren ülkemiz‚ dünya çapında yazarlar yetiştirmeye başlamıştır. Gerçekten dilimiz bir yandan bilim‚ kültür ve sanat dili olarak son derece büyük yaygınlık kazanıyor. Ama bir yandan bu güzel çalışmaları görürken‚ sokaklarda yabancı dillerle donatılmış tabelalardan‚ afişlerden‚ iş yeri isimlerinden geçilmiyor” dedi.

[ad1]

‘Hi’‚ ‘bye’ gençliği
İletişim alanlarındaki değişimle gelen kirlenmeye temas eden Bakan Günay‚ şunları söyledi: “Ne kadar güzel kelimelerimiz‚ selamlaşma‚ uğurlama sözcüklerimiz varken‚ ne yazık ki dilimizin zenginliğinin ve derinliğinin çok da farkında olmayan bir genç kuşak‚ birbirini ‘hi’ diye selamlayıp‚ ‘bye’ diye uğurluyor. Ne kadar engin‚ ne kadar zengin bir dilimizin olduğunun‚ bu dilin konuşulabileceği ne kadar büyük bir coğrafyanın üzerinde olduğumuzun biraz daha farkına varmamız‚ galiba biraz daha öz güvenle birbirimize‚ ülkemize‚ dünyamıza bakmamız gerekiyor.”

Kanuni düzenleme şart
Türkçe’nin dünya dilleri içinde önemli bir yere sahip olduğunu vurgulayan Türk Dil Kurumu {TDK} Başkanı Prof. Dr. Şükrü Haluk Akalın ise dilin kullanımı ile ilgili kuralsızlıkları ve başıboşlukları giderecek kanuni düzenlemelerin şart olduğunu söyledi. Akalın “Bugün dilimizin karşı karşıya bulunduğu birtakım problemler oluştu. Türkçenin kullanıldığı alanlarda son yıllarda yaşanan olumsuzluklar‚ asla dilimizden kaynaklanmıyor. Problem‚ Türkçe’yi gereği gibi konuşamayan kişilerdedir. İletişim ortamlarından gündelik hayata kadar dilde yabancılaşma‚ Türkçe konusunda duyarlı herkesin dikkatini ve tepkisini çekmektedir. Bütün bu olumsuzlukların kökeninde Türkçe’yi doğru öğretemediğimiz gerçeği yatmaktadır” diye konuştu.

Uzmanlardan uyarı: Dilimiz çöküyor
Tabelalarında Türkçe ad kullanan işletmeleri ödüllendiren Türk Dil Kurumu‚ hazırladığı CD ile de dilimizin nasıl doğru kullanılması gerektiğini anlatıyor. Türkçe’deki bozulmanın araştırılması amacıyla kurulan TBMM Araştırma Komisyonu da mart ayında Prof. Dr. Aydın Köksal’ı dinlemişti. Köksal burada “Türkçe’de bir kirlenmeden bahsediliyor. Türkçe’de kirlenme yok… Türkçe çöküyor” diye uyarıda bulunmuştu. Genelkurmay Başkanı Orgeneral Yaşar Büyükanıt da Türkçe’nin düzgün kullanımı konusunda Şubat 2007 tarihinde bir emir yayınlamıştı.

Kaynak: Türkiye Gazetesi – Türkcan

|» Türkçe Haberleri Sayfasına Dön! « |

CHP Genel Başkan Yardımcısı Onur Öymen‚ bütün milletvekillerin Anayasa ve Meclis kürsüsünden edecekleri yemine bağlı kalması gerektiğini belirterek‚ “Hiç kimse Anayasa yokmuş gibi davranamaz. Türkçe’yi yabancı dil gibi nitelendirmek hiç hoş değil.” dedi.

Mazbatasını Bursa İl Seçim Kurulu’ndan almak üzere eşi Nedret Öymen ile birlikte Bursa adliyesine gelen Öymen‚ daha sonra parti il binasında basın toplantısı düzenledi. Seçim sonuçlarını değerlendiren Öymen‚ AK Parti’yi başarısından dolayı kutlarken‚ CHP’nin de başarılı olamadığı yerlerde neden başarılı olamadığını araştırdığını kaydetti.

Kaynak: Haberler.com

|» Türkçe Haberleri Sayfasına Dön! « |

Almanya’da iki dilli eğitim üzerine yaptığı çalışmalarla tanınan Köln Üniversitesi Alman Dil Bilimi Kürsüsü Başkanı Prof. Dr. Claudia Maria Riehl‚ iki dil bilenlerin‚ konuları kavramakta tek dil bilenlere göre daha başarılı olduklarını‚ iki dilliliğin 6 yaşına kadar da yoğun şekilde desteklenmesi gerektiğini söyledi.

Köln kentinde düzenlenen “Çok dillilik” adlı seminerde konuşan Riehl‚ dünyada iki dil konuşanların sayısının‚ tek dil bilenlere göre fazla olduğunu kaydetti.

Riehl‚ iki dilli yetişen çocukların konuları daha çabuk kavradığını ve sosyal ilişkilerde daha başaralı olduğunu belirterek‚ “Bizim görüşümüze göre ikinci dil seçimi İngilizce yerine çevrede konuşulan bir dil olmalı. Almanya’da Türkçe seçimi bunun için iyi bir örnek” dedi.

Türk-Alman Sanayi Odası Genel Müdürü Holger Hey ise iki dilliliğin günümüzde çok önemli olduğunun artık bilindiğini‚ Türk kökenli çocukların okullarda iki dille yetişmeleri gerektiğini belirtti.

Hey‚ “Örneğin Türk gençleri iki dil sayesinde Türkiye’de bulunan Alman şirketlerinde çalışma şansına sahip olsunlar. Artık kabul edilmelidir ki Türkçe bir dünya dilidir. Dünyanın her yerinde konuşulan bir dildir. İngilizce ve Fransızca kadar yaygın olan bu dilin imajı üzerinde çalışılmalıdır. Devlet iki dilli eğitim konusunda ne yazık ki maddi götürüleri nedeniyle yeterli hassasiyeti göstermiyor. Peki işsizliğin götürüsünü hesaplıyorlar mı? Dil eğitimine yatırım‚ devleti gelecek yıllarda büyük masraflardan kurtarır” dedi.

Kuzey Ren Vestfalya Eyaleti Yabancılar Meclisi Birliği Başkanı Tayfun Keltek ise‚ eyaletteki eğitim bakanlığının çok dilliliğin önemini kavrayamadığını savundu.

Anadilin desteklenmesinin‚ bulunulan ülkenin dilinin öğrenilmesinde büyük katkısı olduğunu ifade eden Keltek‚ “Çok dillilik gerçeği kabullenilmelidir” dedi.

Eyalet Eğitim Bakanlığı adına toplantıya katılan Jagoda Könitz‚ bakanlığın‚ anadil konusunda göçmen çocuklarına yıllardan bu yana ders verdirdiğini‚ daha fazlasının organizasyon açısından mümkün olmadığını söyledi.

Kaynak: Haber Ekspres

|

|» Türkçe Haberleri Sayfasına Dön! « |

Türkler’in en güçlü sivil toplum örgütlerinden Gerçek Derneği bünyesinde kurulan “Uğur Böcekleri” adlı çocuk tiyatrosu‚ yoğun bir çalışma sonucunda Ali Pehlivan’ın “Öğretmenim” adlı Türkçe oyununu başkent Priştine’nin Dodona Tiyatrosu’nda sahneledi.

Kosovalı Türkler için tarihi önem taşıyan tiyatro oyunu büyük ilgiyle karşılandı. Oyunu sahneye koyan Perihan Sufto’nun‚ salonu dolduran seyircileri karşılaması sırasında çok heyecanlı olduğu dikkatlerden kaçmadı.

Sufto‚ DHA’ya yaptığı açıklamada‚ “31 yıl sonra Priştine’de bu gece ilk kez Uğur Böceği çocuk tiyatrosu ile temsile çıkıyoruz. 31 yıl sonra yine çocuklarımızın‚ büyüklerimizin karşısındayız” dedi.

Seyirciler salonu doldururken minik tiyatrocuların da sahne arkasında çok heyecanlı oldukları görüldü. Başroldeki öğretmeni oynayan küçük tiyatrocu Duygu Zborca da heyecanlı olduğunu dile getirdi. 31 yıl sonra Türkçe olarak açılan kırmızı perde‚ ilk kez sahneye çıkan miniklerin profesyonelce oyununa sahne oldu.

Salonu dolduran Priştineli Türkler uzun süre minik tiyatrocuları açıkladı.

DHA – Turan KASAP/ PRİŞTİNE

Kaynak: Hürriyet

|» Türkçe Haberleri Sayfasına Dön! « |