• Ağırlık merkezine başlamadan önce paralel kuvvetler konusunu hatırlatmakta fayda var.

NOT: Bir düzeneğin dengede kalması için O noktasından (R) bileşkenin büyüklüğü kadar ters yönlü dengeleyici bir kuvvet uygulamak gerekir.
Ya da çubuk O noktasından bir iple asılmalı veya O noktasına bir destek konulmalıdır. (O noktası düzeneğin kütle merkezidir.)

Kütle

• Cisimlerin değişmeyen madde miktarına kütle denir.
• Skaler bir niceliktir. Birimi gram, kilogram vb dir. m ile gösterilir.

Ağırlık

• Yeryüzünde yukarıya fırlatılan cismin önce yavaşlayarak durup sonra tekrar geri geldiğini bilmekteyiz.
• Cisimleri Dünya’nın merkezine doğru çeken bu kuvvete yerçekimi kuvveti denir.
• Cisme etki eden bu yerçekimi kuvvetine ise ağırlık denir. Ağırlık, vektörel bir nicelik olup birimi Newton, dyn, g–f ve kg–f dir.

• g yerçekimi ivmesi cismin bulunduğu yere göre değişir.
• Ekvatordan kutuplara gittikçe artarken Dünya’dan uzaklaştıkça azalır.
• 
  Cisim bir ipte herhangi bir noktasından asılırsa, ipin uzantısı ağırlık merkezinden geçecek şekilde dengelenir.

• Cisim bir destek üzerine konulduğunda desteğin tepki kuvvetinin uzantısı L noktasından geçecek şekilde cisim dengede kalır.

Bir cismin G1, G2 … Gn gibi sonsuz küçük ağırlıklardan oluştuğunu düşünelim.

• Bu ağırlıkların bileşke noktası ağırlık merkezidir. Bir cisim ağırlık merkezinden asıldığında dengede kalır.
• Ya da asıldığı nokta tam ağırlık merkezinin düşey doğrultusu üzerinde ise asıldığı konumda dengede kalır.
• Aksi takdirde ağırlık merkezi asıldığı noktanın düşeyine gelinceye kadar hareket eder.
• Birden fazla cismin meydana getirdiği sistemin ağırlık merkezi, ağırlıkların bileşkesinin bulunduğu noktadır.
• Bileşke kuvvetinin herhangi bir noktaya göre momenti, bütün cisimlerin ağırlıklarının aynı noktaya göre momentleri toplamına eşittir.

NOT: Cismin ya da sistemin ağırlık merkezi aynı zamanda kütle merkezidir.

[fizik_1_ygs_lys]

Birkaç gün önce televizyonda ve bazı haber sitelerinde penguenlerin uçabildiklerini gösteren görüntüler yayımlandı. Görüntüler çok dikkat etmedikçe bayağı gerçekçi görünüyor. BBC ekibinin Falkland Adaları’nın 1210 km güneyinde çektiği bu görüntüler, görenleri hayrete düşürüyor. Terry Jones’un sunduğu ve BBC1’de yayımlanacak olan belgesel için şu açıklama yapıldı: “Bu penguenleri uzun süre görüntülemek isterdik, ancak hava kötüye gitti. Soğuktan korunmak için bir araya gelmelerinin yanı sıra, diğer penguenlerin yapamadığı şekilde uçabilmelerini görmek beklenmedik bir şeydi.”

Görüntüleri izlediğiniz zaman siz de bana hak vereceksiniz ki, penguenlerin ufacık kanatlarıyla büyükçe gövdelerini metrelerce yükseğe kaldırabilmeleri imkânsız gibi bir şeydir. Normal koşullarda kuşların uçabilmesi için, kanatlarıyla yere doğru kendi ağırlıklarını kaldırabilecek kadar hava göndermesi gerekiyor. Ancak bunun hızlıca ve sürekli olarak yapılmasıyla uçma sağlanabilir; ama penguenlerin kanatları vücutlarının ortasında (ağırlık merkezinde) bile değil. Hem ortada olsa bile, küçücük kanatlarla 45 kiloya kadar çıkabilen ağırlıklarını kaldırmaları bence fizik kurallarına aykırı.

BBC de bunun imkânsız olduğunu biliyor. Zaten açıklamada yaptıkları üzere, bu geleneksel bir “1 Nisan” şakası… 🙂 Ama belki ileride aşağıdaki görüntüdeki gibi penguenlerin uçabildikleri; fakat bunu gizledikleri kanıtlanabilir. Ne dersiniz?