Savaş

Barış yoluyla çözülemeyen sorunların helledilmesi için devlet veya devletlerin; diğer devlet veya devletlere karşı millî güçlerininin tamamını veya bir bölümünü kullanarak yaptığı mücadeledir.

Muharebe

Silahlı savaş sırasında belirli bir zamanda belli bir bölgede ortaya çıkan çatışma durumudur.
a. Savaş 

•  Soğuk Savaş ta
• Silahlı Savaş (Sıcak savaş)

Soğuk Savaş 
Millî gayelere ulaşmak amacıyla millî güç unsurlarının açık bir silahlı çatışma olmadan devletler arası çatışmalarda kullanılan gerginlik hâlidir.

• Psiko-sosyal güçler
• Politik güçler
• Ekonomik güçler
• Teknoloji, soğuk savaşta kullanılan araç ve yöntemlerdir.

Silahlı Savaş

• Sınırlı (Bölgesel)
• Genel(Topyekün)

 Özel Sınırlı(Bölgesel)
iki veya daha fazla milletin silahlı kuvvetleri arasında politik ve askerî içerikte meydana gelen genel savaş durumu arz etmeyen silahlı çatışma.

Genel (Topyekun)
Herhangi bir sınırlama olmadan bütün kaynakların ve yöntemlerin kullanılmasıdır.
Özel

• Gayri nizami savaş
• Psikolojik savaş
• Ayaklanmalara karşı koyma

Özel harp tek başına da uygulanırabilir. Sıcak veya soğuk savaş döneminde silahlı kuvvetlerin harekatını kolaylaştırmak için koordineli de uygulanır.

b. Muharebe

•  Taarruz
• Savunma
• Çekilme

NOT: Savaş iki milletin maddi manevi bütün güçlerinin farklı alanlarda çarpışmasıdır. Savaş Millî amaçları temel alır.Muharebe ise yalnızca askerî hedeflere yöneliktir. Tek bir muharebenin kazanılması veya kaybedilmesi harbin kazanılmasına veya kaybedilmesine neden olmaz. Önemli olan savaşı kazanmaktır.
Seferberlik
Ülkenin maddi manevi bütün kaynaklarının savaş ihtiyacını karşılayacak şekilde barışı durumundan savaşa hazır hâle getirilmesidir.
Uygulama alanı olarak; Genel seferberlik Bütün ülkede uygulanır. Bölgesel seferberlik Yurdun herhangi bir bölgesinde uygulanır. Kapsam olarak; Millî seferberlik(topyekün seferberlik)
Millî güvenliğin sürekliliği için millî gücü oluşturan bütün unsurların olağanüstü bir hâli en iyi şekilde karşılayabilmek için barış durumundan sefer hâline geçirilmesidir. Topyekün seferberlik silahlı kuvvetler dışında bütün kamu ve özel kuruluşları kapsar. Lojistik Seferberlik Savaş başladığında silahlı kuvvetlere gerekli olan ihtiyaçların (yiyecek, içecek, araç, gereç vb.) ne kadarının barış döneminde, ne kadarının seferberlik ilanında kullanılacağı, kaynaklara nasıl ulaşılacağı ve nerede nasıl kullanılacağı ile ilgili plan ve hazırlıklar lojistiğin temel konularıdır.
NOT: Seferberlik, Millî Güvenlik Kurulunun önerisi ve Bakanlar Kurulu kararı ile ilan edilir.
NOT: Sivil savunma bütün faaliyetlerini silahsız yapar. Seferberlik kararları,

• Muhtarlıklar yerel yayın aracılığıyla en küçük mülki ve askeri kuruluşlar da olmak üzere bütün yurda duyurulur.
• Mülki idare emirliklerinde “Seferberlik Emri” ve “Silah Başı Levhası” görülecek yerlere astırılır.

Seferberlik Kararlarmm ardından;

•  Sefer emrini alan vatandaşlar çağrı bildirimini imzalayarak 6 saat içinde birliğine hareket ederler.
• Sefer emri alan şoförler taşıtlarıyla Millî Savunma Yükümlülük Komisyonu’na başvururlar.
• Muhtarlıklar, seferberlik emrine kimin katılacağını belirleyerek duyurur ve katılmayanları mülkü idare amirliklerine ve en yakın askerî makamlara bildirirler.
• Birliğe kendi gidemeyecek olanlar valilik, kaymakamlık ve askerlik şubelerine müracaat ederler.

ÖRNEK: I.II. Dünya Savaşı
II.Çanakkale Savaşı
III. 30 Yıl Savaşları
IV. Pön Savaşları
Yukarıda verilen savaşlardan hangilerinin etki alanları daha geniş olmuş ve bu savaşlarda daha çok can kaybı yaşanmıştır?
Yalnız I B) I ve II C) II ve III D) I ve IV E) I, II ve IV
ÇÖZÜM: II. Dünya Savaşı çok daha geniş alanları etkilemiş ve can kaybına mal olmuştur. Pön Savaşları ilk çağda, 30 Yıl Savaşları Yeniçağ Avrupa’sında, Çankkale Savaşı da
20. yüzyılın ilk çeyreğinde yaşanmış, ama hiçbiri II. Dünya Savaşı kadar etkili olmamıştır.
Yanıt A

[tarih_ygs_lys]

30 Ağustos Zafer Bayramı Kutlu Olsun!

Yüce Türk Ulusu’nun yaratılışıyla örtüşmeyen işgal altında yaşama durumunun, Ulu Önder Atatürk‘ün komutasındaki kahraman Türk ordusunun büyük başarısıyla bozulduğu ve Türk Yurdu’nun yeniden Türklere kazandırıldığı 30 Ağustos gününü şerefle anıyor, bugün bu topraklarda yaşamamızı sağlayan yiğit Türk erlerinin ruhlarının şad olmasını diliyoruz.

Ne mutlu Türk olana, ne mutlu atalarını unutmayana ve ne mutlu ‘Türk’çe yaşayana…

Günün Anlam ve Önemi: Birinci Dünya Savaşı sonunda imzalanan Mondros Mütarekesi ve Sevr Antlaşmasıyla yurdumuz tamamen elimizden alınıyor, vatanımızda hür olarak yaşama hakkımıza son veriliyordu. Yüzyıllardır üzerinde bağımsız olarak yaşadığımız bu topraklar düşmanlara veriliyor, bizim de bunu kabul etmemiz isteniyordu.

Türk milletinin bu durumu kabul etmesi elbette mümkün değildi. 19 Mayıs 1919’da Atatürk’ün Samsun’a çıkmasıyla, lideriyle kucaklaşan Anadolu, Atatürk’ün önderliğinde Kurtuluş Savaşı’nı başlattı. Amasya Genelgesi’nin yayınlanmasının ardından Erzurum ve Sivas Kongreleri yapıldı. Daha sonra 27 Aralık 1919’da Ankara’ya gelen Atatürk, 23 Nisan 1920’de TBMM’yi kurdu. Böylece hem memleketin yönetimi halkın iradesine verilmiş oluyordu. Hem de Kurtuluş Savaşı’nın merkezi Ankara oluyordu.

TBMM meclisi yaptığı görüşmelerde yurdun durumunu ve kurtuluş çarelerini aradı. “Misak-ı Millî sınırları içinde vatanın bir bütün olduğu ve parçalanamayacağı görüşü”nden hareketle, düşmanla mücadele kararı alındı. Oluşturulan düzenli ordularla savaşa girildi. İlk başarı, Doğu’da Ermeni çetelerine karşı kazanıldı. Daha sonra, Batı cephesinde, Yunanlılarla, I. İnönü ve II. İnönü Savaşları yapıldı. Bu savaşların kazanılmasıyla Yunanlılar’a büyük bir darbe indirilmiş oldu. Bunun üzerine Yunan ordusu yeniden saldırıya geçti. Saldırı üzerine Mustafa Kemal, ordularına: “Hattı müdafaa yoktur sathı müdafaa vardır. Bu satıh, bütün vatandır. Vatanın her karış toprağı vatandaşın kanıyla ıslanmadıkça terk olunamaz.” emrini verdi.

Türk askeri, büyük bir azim ve fedakârlıkla bu karara uydu. 23 Ağustos ve 12 Eylül 1921 tarihleri arasında yapılan Sakarya Meydan Muharebesiyle, Türk milleti 1699 Karlofça Antlaşmasından beri ilk defa toprak kazanmaya başlıyordu. Sakarya Savaşı, Türk milletinin savunma durumundan taarruz durumuna geçtiği önemli bir savaş olarak da tarihe geçti. Bu zafer sonunda, TBMM tarafından, Mustafa Kemal’e “gazi” unvanı ve “Mareşal” rütbesi verildi.

Türk tarihinin dönüm noktalarından biri olan Sakarya Savaşı’ndan sonra, büyük bir taarruzla düşmanı tamamen yok etme kararı alındı.1922 yılı Ağustosuna kadar, hazırlıklar tamamlandı. Güneydeki Türk birlikle-ri, büyük bir gizlilik içinde Batı cephesine kaydmld”. İstanbul’daki cephane depolarından silah ve cephane kaçırıldı. İtilaf Devletleri tarafından tahrip edilerek kullanılmaz hâle getirilen toplar onarıldı. Yeni silâhlar satın alındı. Ordumuza taarruz eğitimi yaptırıldı. Bu hazırlıklardan sonra, Gazi Mustafa Kemal’in başkomutan-lığını yaptığı ordumuz, 26 Ağustos 1922’de düşmana saldırdı. Bir saat içinde düşman mevzileri ele geçirildi. 30 Ağustos’ta düşman çember içine alındı. Sağ kalanlar esir alındı. Esirler arasında Yunan Başkomutanı Trikopis’te vardı.

Bu savaş, Atatürk’ün başkomutanlığında yapıldığı için Başkomutanlık Meydan Muharebesi olarak adlandırıldı. Büyük Taarruzun başarıyla sonuçlanmasından sonra düşman, İzmir’e kadar takip edildi. 9 Eylül 1922’de İzmir’in kurtarılmasıyla yurdumuz düşmandan temizlenmiş oldu. Hain düşmanın, haksızca ve alçakça işgaline “dur” diyen ve kanımızın son damlasını akıtmadan yurdumuzu bırakmayacağımızı dünyaya ispatlayan bu büyük zaferi her yıl, 30 Ağustos günü, bayram yaparak kutluyoruz.

Kaynak: Milli Eğitim Bakanlığı