Örnek Soru

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde karşılaştırma söz konusudur?
A) Van Gölü’nün büyüklüğü karşısında büyülendim.
B) Çalışkanlığıyla herkesin dikkatini çekiyor.
C) Mektubunu betimlemelerle süslemiş.
D) Karacaoğlan’dan güzel yazan halk ozanı var mı?

Çözümü

D seçeneğinde Karacaoğlan ile diğer halk
ozanları karşılaştırılmıştır.
Yanıt D

Benzetme

Nitelikçe güçsüz olanı güçlü olana benzetmektir.
Tam bir benzetmenin dört unsuru vardır:
Benzeyen: Nitelikçe güçsüz varlık
Kendisine benzetilen: Nitelikçe güçlü varlık
Benzetme yönü: Benzerlik noktaları

Benzetme edatı: İki varlık arasındaki benzerlik ilişkisini kuran edat

Tanımlama

Herhangi bir şeyin ne olduğunu anlatan cümlelerdir. “Bu nedir?” sorusuna yanıt verir.

Örnek Soru

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “tanımlama” yapılmıştır?
A) Yarışı kazanmanın birinci şartı kendine güvenmektir.
B) Gençliğin kıymeti ihtiyarlıkta bilinir.
C) Buz, donarak katı hâle gelmiş sudur.
D) Gezi yazıları, kuvvetli gözlem ile sağlam bilgiye dayanmaktadır.

Çözümü

A, B ve D seçeneklerinde bir konu hakkında bilgi veren açıklamalar yapılmıştır. Bu cümlelerde
“Bu nedir?” sorusuna cevap olacak bir tanımlama söz konusu değildir. C seçeneğinde ise “buz”un tanımı yapılmıştır. “Buz
nedir?” sorusunu yönelttiğimizde “Donarak katı hâle gelen sudur.” cevabını alabiliyoruz. Yanıt C

Varsayım Cümleleri

Olasılık Cümleleri

Eylemin gerçekleşmesinin kesin olmadığı cümlelerdir.

Yakınma (Şikâyet) Cümleleri

Bir olay veya durumla ilgili hoşnutsuzluğu ifade eden cümlelerdir.

Örnek:

Benden aldıklarını sürekli geç getiriyor.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “yakınma”
söz konusu değildir?
A) Zaman mı kaldı bunları yapmaya?
B) Hangi gün, zamanında geldi ki?
C) Odamı hiç düzenli göremeyecek miyim?
D) Bu sözle düşündürmeyi mi amaçladınız?

Çözümü

“Yakınma”, şikâyet etmek demektir. fiikâyet cümlelerinde herhangi bir olay ve durum hakkındaki hoşnutsuzluğumuzu dile getiririz. A, B ve C seçeneğinde hoşnutsuzluk dile getirildiği için bu cümlelerde şikâyet anlamı vardır. Ama D seçeneğinde herhangi bir hoşnutsuzluk yoktur.

Sitem Cümleleri

Yapılan bir hareketten dolayı duyulan üzüntüyü, kırgınlığı anlatan cümlelerdir.
Örnek:
– Maça gidersiniz de bizi de götürmeyi
düşünmezsiniz.
– İzmir’e kadar geldin de bize uğramadın
demek.

Örnek Soru

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “sitem” söz konusudur?
A) Gecikmeden gelse de hemen gitsek.
B) Yeni elbisesini giyinip kuşansın da gör.
C) Gezmeye gidersin de bizlere hiç haber vermezsin.
D) O kadar parayı kazanacak da borcunu ödeyecek.

Çözümü

A seçeneğinde koşul; B seçeneğinde be-
ğenme; D seçeneğinde küçümseme anlamı vardır. C seçeneğinde ise gezmeye gittiğini söylemeyen kişiye sitem edilmektedir.
Yanıt C

Küçümseme Cümleleri

Kişi ya da kişileri herhangi bir nedenle küçük
görmektir.

Örnek:

– Büyüyecek de adam olacak.
– Kendi işini bitirmiş de bizim işimizi yapacakmış.
– Adam olacak da ev bark geçindirecek.

Örnek Soru

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “küçümseme”
söz konusudur?
A) Aklını başına topla da derslerine çalış.
B) Her işi bitirmiş de yazarlığa soyunmuş.
C) İşten sonra evden de çıkarırlarsa ne yaparız.
D) Geleceği varsa göreceği de var.

Çözümü

A seçeneğinde “öğüt”, C seçeneğinde “çaresizlik”,
D seçeneğinde “tehdit” anlamı vardır. B seçeneğinde ise karşısındakini küçük görme anlamı vardır.
Yanıt B

Uyarı Cümleleri

Karşısındaki kişiyi herhangi bir olaya karşı tedbirli olmaya yönelten cümlelerdir.
Örnek:
– Yolun karşı tarafına geçerken dikkatli ol.
– Elektrikli ev aletlerini sudan uzak tutunuz.

Örnek Soru

İletişim engellerinden bazıları yukarıdaki kartlarda verilmiştir. Bu kartlara göre aşağıdakilerden hangisi iletişimi engelleyen ifade biçimlerinden biri değildir?
A) Hemen odana çık ve uyu.
B) Benimle bir daha sakın böyle konuşma.
C) Suyu boşa harcamasaydın hepimize yeterdi.
D) Hastalandığı için davetimize gelemedi.

Çözümü

A seçeneği “emir” cümlesi,
B seçeneği “uyarma” cümlesi,
C seçeneği “suçlama” cümlesidir.
D seçeneği ise “neden-sonuç” cümlesidir.
Yanıt D

[sinif_7_sbs_turkce]

Bir sözcüğün olumsuzu, zıt anlamlısı değildir.

Bir sözcüğün cümledeki kullanımına göre birden fazla zıt anlamı olabilir:

Bozuk paran var mı?
Bütün

Saat bozuk galiba.
sağlam

Örnek Soru

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcükler birbirleriyle karşıt anlamlı olarak kullanılmamıştır?
A) Pazarlama işinden iyi para kazandı; ama kötü harcadı.
B) Kaba tezgâhlarda dokunan kilimlerin ince motişeri vardı.
C) İnsan dostunu da düşmanını da zor günlerde tanıyor.
D) Yokuşta zorlanan atlarımız inişte rahat etti.

[sinif_7_sbs_turkce]

Cümle Oluşturma

Bu tür sorularda karışık hâlde verilmiş olan sözcüklerden anlamlı ve kurallı bir cümle
oluşturmamız istenir. Bu tarz soruları çözerken ilk olarak yüklemi bulmalıyız. Bir bütün
oluşturan kelime gruplarını tespit ederek kelimeleri sıralamalıyız.

Tahtada karışık olarak verilmiş sözcüklerden anlamlı bir cümle oluşturmamız gerekiyor. Bunu yaparken önce yüklemi bulmalıyız.
“Güçlüdür” bu cümlenin yüklemi olduğundan sonda yer almalıdır. “Güçlü olan ne
olmalı?” diye düşündüğümüzde “kalem” yanıtını alırız. O zaman 2 numaralı sözcük
başta yer almalıdır. Sözcükler anlamlı bir şekilde sıralandığında cümle şu şekilde ortaya
çıkmaktadır.

Örnek Soru

1. aynı şeyleri
2. başkalarının düşüncelerini
3. dinleyerek de
4. okuyarak
5. yapabiliriz
6. nasıl öğreniyorsak
Yukarıdaki sözcük ve sözcük gruplarıyla anlamlı bir cümle oluşturmak için sıralama
nasıl olmalıdır?
A) 2 – 6 – 3 – 1 – 4 – 5
B) 1 – 3 – 5 – 6 – 4 – 2
C) 2 – 4 – 6 – 1 – 3 – 5
D) 3 – 5 – 1 – 2 – 4 – 6

Çözümü

“Yapabiliriz” sözcüğü temel yargı olduğu için yüklem görevindedir ve bu nedenle
cümlenin sonunda yer almalıdır. Cümlede başkalarının düşüncelerini okuyarak ve dinleyerek
öğrenmekten bahsedilmektedir ve “dinleyerek” sözcüğünün yanında “de” bağlacı vardır.
Sıralamayı bu şekilde yaptığımızda “Başkalarının düşüncelerini okuyarak
nasıl öğreniyorsak aynı şeyleri dinleyerek de yapabiliriz.” cümlesi oluşur. Yani sıralama
şöyle olmalıdır: 2 – 4 – 6 – 1 – 3 – 5 Yanıt C

Cümle Tamamlama

Cümlede boş bırakılan yerleri uygun sözcüklerle tamamlamamız istenir. Bu tür sorularda
boşluğu veya boşlukları doldurması için seçilen sözcüklerin, cümlenin hem anlamı
na hem yapısına uygun olması gerekir. Dolayısıyla bu soruların çözümünde bizi
doğru cevaba ulaştıracak ipuçları, cümlenin kalan bölümündedir.

Örnek Soru Görelim

Ne kadar …………. olursak olalım, bunu …………. sevdiklerimiz yoksa mutlu olamayız.
Bu cümlede boş bırakılan yerlere aşağıdaki sözcüklerden hangileri getirilmelidir?

A) girişken – gösterecek
B) çalışkan – söyleyecek
C) düşünceli – dinleyecek
D) başarılı – paylaşacak
2004 OKS

Çözümü

Seçenekleri tek tek değerlendirdiğimizde cümlenin anlamına ve yapısına uygun sözcük
çiftinin D seçeneğinde verildiğini görebiliriz. Çünkü diğer seçenekler anlamca yakın
olmasına rağmen anlatılmak isteneni tam karşılamamaktadır.
Yanıt D

Örnek Soru

“Suçlar, insanın yüzünde görünseydi,”
cümlesi, aşağıdakilerin hangisiyle tamamlanırsa “insanın kendisiyle yüzleşmekten
kaçındığı” anlamı kazanır?

A) yasalara karşı gelemezdik.
B) aynaya bakmaktan korkardık.
C) adalet kendiliğinden gerçekleşirdi.
D) sokaklar bomboş kalırdı.
2005 OKS

Çözümü

Bu tip sorularda seçenekler verilen ifadenin sonuna getirilip anlamca en mantıklı ve uygun
olanı seçilir. Bu cümle B seçeneğindeki ifadeyle tamamlanırsa insanın kendisiyle
yüzleşmekten kaçındığı anlamını kazanır.
Yanıt B

[sinif_7_sbs_turkce]

Soru 1

"Tek" sözcüğü aşağıdaki cümlelerden hangisinde "hiç, hiçbir" anlamında kullanılmıştır?

A	Sözüne güvenebileceğim tek kişi sendin.
B	Buralarda tek bir banka dahi bulamazsın.
C	Bazen tek bir sözcük bile herşeyi anlatır.
D	Tek tek hepsinin dosyalarını gözden geçirdim.

Soru 2

A	Şıkkı
B	Şıkkı
C	Şıkkı
D	Şıkkı

Soru 3

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük gerçek anlamının dışında kullanılmıştır?

A	Son otobüse yetişmek için koşmak zorunda kaldım.
B	Maç boyunca çok koştum, yoruldum.
C	Büyük bir heyecanla koştu ve abisini çağırmaya gitti.
D	Tüm yıl bu sınav için koşturmuştum.

Soru 4

Yukarıdaki cümlelerde "patlamak" sözcüğü kaç farklı anlamda kullanılmıştır?

A	4
B	3
C	2
D	1

Soru 5

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sesteş sözcükler bir arada kullanılmıştır?

A	Satır satır hayat defterime yazıyorum.
B	Kaskatı kesildi olanları duyunca.
C	Kar yağıyor, hem de lapa lapa
D	Koşarken ayağım taşa takıldı, yine sinirlerim taştı.

Soru 6

A	Şıkkı
B	Şıkkı
C	Şıkkı
D	Şıkkı

Soru 7

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde duyular arası aktarma yapılmıştır?

A	Şimdiden söyleyeyim, asla oraya gelmem.
B	Kapıyı aralık bırak ki hava girsin.
C	Aniden sert bir fren sesi duyduk.
D	Güzel bir yemeğe kim hayır diyebilir ki.

Soru 8

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde zıt anlamlı sözcükler bir arada verilmiştir?

A	Bu işi yaptırana kadar akla karayı seçtim.
B	Beyaz bir gömlek giymişti.
C	Hatıralar sarar dört bir yanımı.
D	Bu dünya değil, insanlar vefasız.

Soru 9

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yansıma sözcük yoktur?

A	Gece dışarıdan gelen tıkırtılar insanı korkutuyor.
B	Aslan artık hırıltılı bir ses çıkarmaya başlamıştı.
C	Davulcu tokmağı güm güm vuruyordu.
D	Yağmurun ardından araba pırıl pırıl olmuştu.

Soru 10

1. Nedense bu işi başarabileceğinizi aklım kesmiyor.
2. Bıçak gibi kesti sözümü.
3. Aldığım maaştan kesecekler taksit taksit.
4. Kurban Bayramında acemi kasaplar ellerini, ayaklarını kesmiş.

Yukarıdaki cümlelerin hangilerinde "kesmek" sözcüğü temel anlamı ile kullanılmıştır?

A	1
B	2
C	3
D	4

Soru 11

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde eş sesli bir sözcük yoktur?

A	Senin seçtiğin halıyı almaya karar verdik.
B	Yediği hemen hemen her şey midesine dokunuyordu.
C	Tablosunda cıvıl cıvıl renkler vardı.
D	Biraz daha geç kalırsak oyunu izleyemeyeceğiz.

Sınavı tamamlamak için butona tıklayınız, yanlışlarınız gösterilecektir. Sonuçları al.

11 tamamladınız.

←

Liste

→

[sinif_7_sbs_turkce]

Soru 1

Ömer, merdivenlerden çıkarken "kırılmak" sözcüğünün gerçek anlamıyla kullanıldığı basamağı atlayarak geçecektir.
Buna göre Ömer, kaç numaralı basamağı atlayarak geçer?

A	1
B	2
C	3
D	4

Soru 2

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde mecaz anlamlı bir sözcük kullanılmıştır?

A	Denizde yüzerek ve gezerek tatil yapıyorlar.
B	Yaşam çizgisi her gün biraz daha düzeliyordu.
C	Bu sıcakta yanına su almadan dı- şarı çıkma.
D	Bu gece yağmur çok yağmış.

Soru 3

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük gerçek anlamı dışında kullanılmıştır?

A) Sıcak, deniz ve kumsal sayesinde bu tatil çok farklı olacak.
B) Yazarın eserlerindeki konular beni etkiledi.
C) Kitabın anlatımı ise oldukça güzel ve akıcı.
D) Böyle bir eser, ödül kazanırsa şaşırmam.

A	Şıkkı
B	Şıkkı
C	Şıkkı
D	Şıkkı

Soru 4

A	Şıkkı
B	Şıkkı
C	Şıkkı
D	Şıkkı

Soru 5

"Kalp" sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde soyut anlamlı kullanılmıştır?

A	Kalbi kaldıramaz böyle bir şoku.
B	Böyle kalpsiz insanların olmasını hiç sevmiyorum.
C	Geçen hafta açık kalp ameliyatı oldu.
D	Kalbindeki sıkışma bir anda yüreğimizi ağzımıza getirdi.

Soru 6

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde terim anlamlı sözcük yoktur?

A	Bu derste "roman" konusunu işleyeceğiz.
B	Oyundan önce kuliste son konuşmalar yapıldı.
C	Gemilerin güverteleri bir anlamda vücudun omurgasıdır.
D	Böyle enteresan konuşmana inanamıyorum.

Soru 7

A	Şıkkı
B	Şıkkı
C	Şıkkı
D	Şıkkı

Soru 8

A	Şıkkı
B	Şıkkı
C	Şıkkı
D	Şıkkı

Soru 9

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde zıt anlamlı sözcükler bir arada kullanılmıştır?

A	Akıllı düşünedursun, akılsız yolu yarıladı.
B	Geçen yaz çok suluydu bu yaz susuz.
C	Yıllarca acı tatlı şeyler yaşadık.
D	Ben sana kalemleri getir dedikçe, getirmemekte direniyorsun.

Soru 10

A	Şıkkı
B	Şıkkı
C	Şıkkı
D	Şıkkı

Soru 11

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde genelden özele bir anlatım vardır?

A	Türkiye'nin içinde İstanbul gibi bir şehir daha yoktur.
B	Çocukluğum belki de yaşamımın en güzel yıllarıydı.
C	İlkokul yıllarında da matematik dersini sevmezdim.
D	En çok klasik müziği seviyorum.

Sınavı tamamlamak için butona tıklayınız, yanlışlarınız gösterilecektir. Sonuçları al.

11 tamamladınız.

←

Liste

→

[sinif_7_sbs_turkce]

Soru 1

Aşağıdaki sözcüklerden hangisinin zıt anlamlısı bulmacada yoktur?

A	Büyük
B	Geri
C	Dar
D	Siyah

Soru 2

Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerden hangisi "terim" değildir?
A) Çocuk kurbağalama yüzüyordu.
B) Bu parçada kaç tane fiil kullanılmıştır?
C) Tahtadaki sayıların kareköklerini bulun
D) Bebeğin uyku vakti çoktan gelmişti.

A	Şıkkı
B	Şıkkı
C	Şıkkı
D	Şıkkı

Soru 3

Öğretmenin tahtaya yazdığı hangi cümlede bir varlık birden çok sözcükle ifade edilmemiştir?

A	1
B	2
C	3
D	4

Soru 4

Öğretmenin verdiği bilgiye yönelik hangi öğrencinin kurduğu cümlede yansıma sözcük yoktur?

A	Esra
B	Fatih
C	Nur
D	Ayşe

Soru 5

Yukarıdaki zıt anlamlılık gözlüğü ile sadece zıt anlamlısı olan sözcükler görülebilmektedir.
Buna göre aşağıdaki sözcüklerden hangisi bu gözlükle görülemez?

A	Yaşlı
B	Konuk
C	Kış
D	Fakir

Soru 6

A	Şıkkı
B	Şıkkı
C	Şıkkı
D	Şıkkı

Soru 7

A	Şıkkı
B	Şıkkı
C	Şıkkı
D	Şıkkı

Soru 8

A	Şıkkı
B	Şıkkı
C	Şıkkı
D	Şıkkı

Soru 9

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde soyut anlamlı sözcük yoktur?

A	İzleyiciler büyük bir merak içindeydiler.
B	Bu konuda hislerime güvendiğim doğru.
C	Dostluk kavramı onun için çok şey ifade ediyor.
D	Erik ağacının gölgesinde oturuyoruz.

Soru 10

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir varlık birden çok sözcükle ifade edilmemiştir?

A	Ağabeyimin vatani görevini bitirmesine bir ay kaldı.
B	Bu yıl ülkemiz bacasız sanayiden umduğunu bulamadı.
C	Meşin yuvarlak komşunun bahçesine kaçmıştı.
D	Son yıllarda sinema alanında önemli gelişmeler oldu.

Sınavı tamamlamak için butona tıklayınız, yanlışlarınız gösterilecektir. Sonuçları al.

10 tamamladınız.

←

Liste

→

[sinif_7_sbs_turkce]

Soru 1

Aşağıdakilerin hangisinde yansıma bir sözcük vardır?

A	Kadınlar, evi pırıl pırıl yaptılar.
B	Masa başında oturmaktan patladım.
C	Deredeki kurbağalar "vırak, vırak" diye bağırıyorlardı.
D	Kadın kocasına bu olayı anlatmaya çalışıyordu.

Soru 2

İkilemeyi oluşturan bazı kalıplaşmış sözlerin yerleri değiştirilemez.
Aşağıdaki cümlelerde verilen altı çizili ikilemelerden hangisinde bu kurala uyulmamıştır?

A	Bu işin doğrusunu eğrisini bilmem ben.
B	Eciş bücüş yazısı bir türlü okunmuyor.
C	Padişahın güzeller güzeli bir kızı varmış.
D	Yolcular, tren durur durmaz indiler.

Soru 3

Yukarıdaki şekilde dıştan içe doğru özelden genele sözcükler sıralanmıştır.
Sıralamanın doğru olması için hangi sözcüklerin birbirleriyle yer değiştirmesi gerekmektedir?

A	Lale – Bitki
B	Bitki – Canlı
C	Çiçek – Bitki
D	Lale – Çiçek

Soru 4

Aşağıdaki ikilemelerden hangisi diğerlerinden farklı bir yolla oluşmuştur?

A	Gizli saklı ne varsa anlattı.
B	Doğru dürüst bir iş bulmalıyım.
C	Çocuk durmadan abur cubur yiyordu.
D	Bizi yalan yanlış sözlerle kandıramazsın.

Soru 5

A	Şıkkı
B	Şıkkı
C	Şıkkı
D	Şıkkı

Soru 6

Aşağıda cümlelerin hangisinde bulmacada verilen sözcüklerden herhangi birinin karşıt anlamlısı yoktur?

A	Ben aşağı kattaki komşumuza gidiyorum.
B	Özgen, benim en sevdiğim dostumdur.
C	Akıllı insanlar her zaman başarılı olur.
D	Çok ince bir davranışta bulundu.

Soru 7

Kelebek, eş anlamlı sözcüklerden oluşan çiçeğe konmak istemektedir.
Buna göre kelebek numaralandırılmış çiçeklerden hangisine konar?

A	1
B	2
C	3
D	4

Soru 8

Çiçeğin hangi yaprağındaki ikileme farklı bir yolla oluşturulmuştur?

A	1
B	2
C	3
D	4

Soru 9

Fatoş "ince" sözcüğünü hangi anlamda kullanmıştır?

A	Gerçek
B	Mecaz
C	Yan
D	Deyim

Soru 10

Bu tabloda numaralanmış kısımların hangisinde geçen altı çizili sözcük belirtilen anlamı içermemektedir?

A	1
B	2
C	3
D	4

Sınavı tamamlamak için butona tıklayınız, yanlışlarınız gösterilecektir. Sonuçları al.

10 tamamladınız.

←

Liste

→

[sinif_7_sbs_turkce]