Ergenlik dönemine giren bireylerin, toplum içerisindeki konumlarını fark etmeleri ve geleceklerini temellendirme anlayışını kazanmaları sonucunda, meslek seçimi de yapmaları beklenir. Günümüzde saygın bir mesleğe sahip olabilmek için birçok sınavdan geçmek zorunda olan gençler, eğitim sistemindeki yanlışlıkların da etkisiyle sürekli bir “gelecek kaygısı” taşıyorlar. Bu nedenle meslek seçiminin yapılması gereken kritik dönem de, bu kaygı ile geçiyor ve bireyler sağlıklı seçimler yapamadan kendilerini bir meslek alanında bulmuş oluyorlar.

Bireylerin meslek seçimi, belli bir süreç içerisinde gerçekleşir, yani meslek seçimi anlık bir karar değildir. Okul öncesi dönemde, çocuk çevresindeki büyüklerin bir iş sahibi olduğunu görür ve bazı mesleklere ilgi duymaya başlar. Ergenlik dönemine kadar ilgi duyduğu bir mesleği seçen bireyler, ergenlik döneminin sonlarına doğru ortaöğretimin bitmesiyle kararlarını vermek durumundadırlar. Bu karar verme aşamasının öncesinde kalan süreç içerisinde, bireyin seçeceği mesleği iyice araştırması ve gerekirse o meslekten bazı kişilerle görüşmeler yapması gibi belli araştırmalar, kişinin sağlıklı bir meslek seçimi yapmasını sağlayabilir.

7. sınıf öğrencilerinin derslerine girdiğim bir gün, onlara ileride hangi mesleği seçmeyi düşündüklerini sordum. Gariptir; fakat sınıftaki öğrencilerin yaklaşık %50’si “doktor“; %20’si “öğretmen“; %15’i de “asker” (subay, yüzbaşı vb.) olmak istediğini söyledi. Kalan %15’lik kısımdaki öğrenciler ise, “uzay mühendisi” gibi pek alışık olmadığımız yanıtlar verdiler. Bu meslekleri seçmelerinin nedenlerini sorduğumda ise, pek doyurucu yanıtlar alamadım. Çünkü birçoğu “doktor, öğretmen veya asker” olabilmek için ne tür üst eğitim kurumlarından geçmeleri gerektiğini ve bu mesleklerin çalışma koşullarını, saygınlıklarını ve sağladıkları geliri bilmiyor.

Sağlıklı bir meslek seçimi için, öncelikle kişinin ilgi ve yeteneklerini belirlemesi gerekiyor. Sayısal alanda mı başarılı olurum, yoksa sözel alanda mı? Edebiyat öğretmeni olmak mı, inşaat mühendisi olmak mı? Benden iyi bir doktor olur mu? Avukat olmak için yeterli sözlü anlatım becerisine sahip miyim? Türkçe öğretmeni olmak istiyorum; ama acaba dil ve edebiyat konularını seviyor muyum? Bunlar gibi sorular sorularak, ilgilerinize göre meslekleri ayırabilirsiniz. İlgileriyle uyuşmayan bir alanda çalışmak, kişileri çoğu zaman mutlu etmez. Çok para kazansanız bile, sevmediğiniz bir işte çalışmak size tam anlamıyla bir doyum sağlamaz. Eğer ilgilerinizi iyi değerlendiremezseniz, çocukları sevmeyen bir kişinin sınıf öğretmeni olması; kan görünce bayılan birinin doktor olması; yükseklik korkusu olan birinin pilot olması örneklerinde olduğu gibi sağlıklı bir meslek seçimi yapamazsınız.

Seçtiğiniz mesleklerin, kuşkusuz bilgi – beceri düzeyinize uygun olması gerekiyor. ÖSS’den basit bir dört yıllık bölüme girebilecek kadar bile puan alamayacak düzeyde olan bir kişinin, tıp okumak istemesi garip olur ve bu kişilerde moral bozukluğu / depresyon hâli yaratır. Bunun için sizin bilgi – beceri düzeyinizin çok üzerinde olan bölümlere yerleşmek istemeniz doğru olmaz. Eğer bir veya birden fazla müzik aletini iyi çaldığınızı veya sesinizin güzel olduğunu düşünüyorsanız konservatuvar okumayı; herhangi bir spor dalında başarılı olduğunuzu düşünüyorsanız spor okullarında okumayı; yaratıcı tanıtımlar yapabileceğinizi düşünüyorsanız reklamcılık bölümünde okumayı; çok iyi bir bilgisayar kullanıcısıysanız bilgisayar mühendisliğinde okumayı düşünmelisiniz. Yetişkin insanların bir kısmı, “Ahh, gençliğimde şöyle yapsaydım, şimdi şöyle olmuştum.” diye yakınırlar. İşte siz bu duruma düşmemek için, meslek seçiminin önemli dönemlerindeyken ilgi ve yeteneklerinizi değerlendirerek karar vermeye çalışın.

Meslek seçimindeki bir yanlış tutum da, bireylerin yakın çevresini mutlu etmek amacıyla bir seçim yapmalarıdır. Sırf annesi / babası çocuğunun doktor olmasını istiyor diye, kişilerin tıp fakültesinde okuma yönünde seçim yapmaları doğru değildir. Unutulmamalıdır ki, çok küçük yaşlardan beri pilot olmak isteyen bir gencin sınıf öğretmenliğine yönlendirilmesi, kişinin yetişkin çağlarda bile uçak kullanma hayali kurmasına ve böylece psikolojik anlamda doyuma ulaşmamasına neden olabilir. Eğer insanlar yaptıkları işi severlerse, kazandıkları parayla mutlu bir biçimde yaşayabilirler. İnsan sevdiği bir işten, sevmediği bir işte çalışarak alacağı paranın yarısını alsa bile daha mutlu olur; çünkü severek yaptığı bir iş sonucunda kazanılan para insanı daha çabuk doyuma ulaştırır.

Meslek seçiminde belli bir süreci geride bıraktıktan sonra, karar verme aşamasına gelmeden önce kişiler belirledikleri mesleği iyice araştırmalıdırlar. Örneğin tarih öğretmeni olmak isteyen bir kişinin şunları araştırması gerekmektedir: Tarih öğretmeni olmak için hangi fakültede, kaç yıl okumam gerekiyor? Tarih bölümünden mezun olduktan sonra atanma şansım nedir? Bu bölüm, yalnızca devlet okulları için mi öğretmen yetiştiriyor yoksa özel kuruluşlarda da çalışma olanağı sağlıyor mu? Bir tarih öğretmeninin aylık geliri ortalama ne kadardır? Tarih öğretmenlerinin okullardaki çalışma koşulları nasıldır? Tarih öğretmenlerinin toplumdaki saygınlığı ne düzeydedir? Bu sorularda belirtilen konular araştırıldıktan sonra, eğer mümkünse bir tarih öğretmeniyle bu konuda görüşmek size yardımcı olacaktır. Tarih öğretmenliğini, bir tarih öğretmeninden daha iyi kimse bilemez. Onun için aklınıza takılan soruları bir tarih öğretmenine sormanız, size çok iyi bir yönlendirme sağlayacaktır.

Sağlıklı seçimler yapabilmeniz için, rehberlik hizmetlerinden yararlanmanız size çok büyük yarar sağlayacaktır. Bir psikolojik danışmana düşüncelerinizi açıkladıktan sonra, ondan meslek seçimi konusunda uzman yardımı isterseniz, sizi neler yapmanız konusunda yönlendirecektir. Unutmayın ki psikolojik danışmanlar, bu alanda uzmanlaşmış kişilerdir. Onun için onların yönlendirmeleri, doğru tercihler yapmanıza yardımcı olacaktır. Psikolojik danışmanın olmadığı yerlerde ise, sınıf rehber öğretmeniyle bu konuyu görüşmeniz yarar sağlayabilir.

Yukarıda belirtilenler doğrultusunda meslek seçim sürecini doğru yönlendirmelerle geçiren ve doğru bir kararla bu süreci sonlandıran kişilerin, yaşamları boyunca yaptıkları işten mutlu olmamaları için olağanüstü yaşantılar geçirmeleri gerekir. Meslek seçimi, basit ve anlık bir kararla yapılmamalıdır. Kişilerin bütün yaşamları üzerinde çok büyük etkiye sahip olan bu süreç, gerekirse uzman yardımı da alınarak doğru bir biçimde sonlandırılmalıdır. Bunlara uyulduğu takdirde, kişiler mesleklerine sımsıkı sarılacaklar ve böylece hem bireysel boyutta kendileri mutlu olacaklar hem de toplumumuzun / ülkemizin kalkınması için çalışkan kişiler olacaklardır.

Bu konuda daha fazla bilgi almak için, Donald E. Super‘in “Mesleki Gelişim Kuramı” içerisinde sınıflandırdığı meslek seçim sürecinin basamaklarına “buradan” bakabilirsiniz.

Yavuz TANYERİ

Arkadaşlar bugün, Türkiye’de okuyan yaklaşık 15 milyon ilk öğretim ve lise öğrencisi karne alıyor. Karne gerçekten öğrencilerin geçtik artık eğitim durumlarını, yaşam seyirlerini bile değiştiriyor. Şöyle ki, aldığı karnede zayıfları olduğu için ailesinden çekinip evden kaçanlar, veya babasından dayak yememek için intihar edenler… bile var. Peki karne, dediğimiz şey nedir? Dönem içerisinde öğrencinin göstermiş olduğu başarı düzeyinin belgelenmiş hâlidir. Bu yönüyle düşündüğümüz zaman, başarıyı etkileyen birçok neden olduğu için, karnedeki notlar da tek bir nedene bağlanmamalıdır.

Yandaki resimde gördüğünüz hanım kız, karnesini büyük olasılıkla 10 – 15 saniye önce eline almış ve hafif bir tebessümle geçici bir bilinç kaybı yaşıyor kanımca. 🙂 Zaten Ntv’nin seçtiği “O an…” lardan birisi bu. Umuyorum ki her öğrenci için bu kısa süreli bilinç kaybının sonunda, gülümsemeler başlar. 🙂

“15 Tatil” veya “Şubat Tatili“ diye adlandırılan bu ara tatil, 11 Şubat 2008 Pazartesi günü bitecek ve yıl sonu tatilinin başlangıcı olan 13 Haziran 2008 ‘e kadar eğitim koşuşturmacası yeniden başlayacak. Yaklaşık 15 Milyon öğrenci ve 600 Bin öğretmen, iki haftalık bu ara tatilden sonra yeniden derslere başlayacak.

Bir de Pendik Belediyesi, karnelerin öğrenciler ve aileler üzerinde oluşturabileceği olumsuz baskıyı engellemek için “Alo, karnem zayıf.” diye bir telefon ağı kurmuş. Yurt içinden “0212 585 11 12” numaralı telefonu arayan veliler ve öğrenciler için, 8 psikolog ve uzman eğitimci rehberlik hizmeti sunacakmış. Gerekli görüldüğünde yüz yüze görüşme olanağı da tanınacakmış. Pek güzel. 🙂

Milli Eğitim Bakanlığı da bu dönem “sanal karne” uygulamasını başlattı. Birçok alanda ağ üzerinden çevrim içi işlem yapmaya yönelen bakanlıklar, bu yolla da ilk defa ağ üzerinden karne görüntülemeyi başlattılar. Veliler veya öğrenciler “www.meb.gov.tr” adresine girerek, gerekli bilgileri (TC Kimlik) doğrulayıp karnelerini internetten de görebilirler.

Velilerin, karnenin bir “ara değerlendirme” olduğunu unutmayarak aşağıdaki uyarıları dikkate almalarında yarar var:

1- Karne, öğrencinin başarılı veya başarısız olduğunu kesin bir biçimde belirten bir belge değildir.
2- Karne, öğrencinin içinde bulunduğu çevreden tutun da, öğretmenin kalitesine kadar birçok etkenden etkilenmektedir.
3- Karnesinde zayıf olan öğrenciler, kesinlikle baskı altına alınmamalı; öğrencilerin ilerideki dönemde neler yaparak bu eksikliklerini tamamlaması yolunda yapıcı kararlar alınmalıdır.
4- Öğrenciler kesinlikle azarlanmamalıdır.
5- Her doğru davranışın ödüllenerek pekiştirilmesi gerektiği gibi, iyi bir karne de güzel bir hediye ile ödüllendirilmelidir.
6- Çocukları yargılamak yerine, onların karnelerini yorumlamalarını sağlamak daha doğrudur.
7- Karnenin, sevgi bağında bir kopukluğa neden olmadığını velinin çocuğuna açıklaması doğrudur.
8- Özellikle başkalarının yanında çocuğu küçük düşürecek veya başkalarıyla kıyaslayacak davranışlar, çocuk övülse bile onun psikolojisini olumsuz etkiler.
9- Her zaman çocuğun kendi karnesi hakkında yorum yapmasını isteyin ve onunla varsa eksikliklerini nasıl gidereceği yönünde duygu / düşünce paylaşımında bulunun.

Umarım bu yazdığım dokuz madde, Türkiye’deki velilerin tamamının uygulayacağı şeyler olur ve hiçbir öğrenci kötü karne getirip de olumsuzluklar yaşamaz.

Super’a göre bir kimse meslek seçmekle o ana kadar geliştirmiş olduğu “ben” kavramını, kendini algılama biçimini uygulamaya koymuş olmaktadır. Meslek bireyin özüne ilişkin algıların bir ifadesidir.Benlik tasarımı bir kimsenin kendini nasıl gördüğüdür. Benlik tasarımı bireyin kendisi hakkında, doğrudan edindiği algıların birbirleriyle anlamlı bütünler oluşturması ile meydana gelir. İnsanlar hem benlik kavramları yönünden hem de bunu mesleki terimlerle ifade etme yönünden birbirlerinden farklılık gösterirler. Örneğin fiziken güçlü ve atletik yapılı bir kişi olduğunun farkına varan bireyin mesleki kararı, müzik yeteneğini fark eden kişinin mesleki kararından farklı olacaktır.

Super, meslek gelişimini bir meslekte karar kılıp o alanda iş bulma aşamasından ileri götürmüş, hayatına sonuna kadar devam eden gelişim evrelerini de incelemiştir. Super meslek gelişimini şu basamaklara ayırarak incelemiştir:

a) Büyüme Dönemi: Bilincin oluşmaya başladığı 4. yaştan itibaren başlayan ve çocukluk adı verilen bu dönem fiziksel, psikolojik ve sosyal gelişim dönemidir. Çocuk yalnızca bedensel yönden değil, bilişsel, duygusal yönlerden ve sosyal beceriler yönünden de gelişir. Okula başlayınca çalışmayı öğrenir, yeteneklerini geliştirir, değişik bireylerle etkileşimlerde bulunur, ne olmak istediğini düşünür. Mesleki bakımdan birçok meslek hakkında kavramlar kazanır. Çocuk çevre ile etkileşimde bulundukça kendisi hakkında da kavram lar geliştirir, benlik kavramı ile meslek kavramları arasında ilişki kurmaya başlar.

Hayal basamağında çocuğun davranışlarında heves, arzu ve anlık gereksinimlerin etkisi yoğundur, hayal kurma ve rol denemeleri egemen etkinliklerdir.

İlgi basamağı; hoşlanma ve beğenmenin, etkinliklerin ve meslek emellerinin belirlenmesinde en önemli rolü olduğu basamaktır.

Yetenek basamağında yeteneklere büyük önem verilir. İşin gerektirdiği nitelikler daha yoğun bir biçimde dikkate alınır.

b) Araştırma Dönemi: Bu dönemin ilk basamağı ergenlik dönemine rastlar. Bu diğer dönemlerde olduğundan daha yoğun bir araştırma ve inceleme dönemidir. Bu dönemde ergen kendisi hakkında daha da bilinç kazanır. Hangi etkinliklerin ilgisini çektiği ve bunlarda ne ölçüde başarılı olduğu konusunda daha çok düşünmeye başlar, toplumun önem verdiği değerler konusunda fikir edinir. Bu dönemin başlangıcında bir iş bulma veya evlenme uzak bir gelecekte yapılacak işler olarak görülür. Fakat 18 yaşından itibaren geleceğe ilişkin konular, olaylar, daha gerçek olarak görülmeye başlar. Birey bu dönemde ilgi, yetenek ve değerlerinin yeterli olmadığını anlar, iyi bir eğitim görme ya da sermaye sahibi olma gibi olanakların da çok önemli olduğunu fark eder.

Meslek seçimi kararları verilirken kişisel ve sosyal yönlere ağırlık verilir. Bununla birlikte verilen kararlar iğretidir. Eğer olumsuz bir yaşantı olmazsa bu kararlara bağlanma artar. Genel olarak bu dönem kendini tanıma, rol denemeleri, meslek incelemeleri gibi faaliyetlerin sürdürüldüğü bir dönemdir.

Deneme basamağı ilgiler, gereksinimler, yetenekler, değerler ve fırsatların dikkate alındığı, iğreti seçimlerin yapıldığı ve yarım zamanlı iş yaşantılarında bu seçimlerin geçerliliğinin denendiği dönemdir.

Geçiş basamağı bireyin çalışma dünyasına girdiği ve gerçeği daha çok göz önüne aldığı bir dönemdir. Artık “ben” kavramını bir işte uygulamaya koymaya başlamıştır.

Sınama basamağında birey kendisine uygun bir çalışma alam bulmuştur, başlangıç olarak işe girer ve bu işi hayatı kazanma yolu olarak sınamaya başlar.

Araştırma davranışı 25 yaşlarına kadar devam eder. Ancak bundan sonra sınama çalışmaları giderek azalmaya başlar, bir işe bağlanma daha da kesinleşir. Birey, hakkında daha doğru ve ayrıntılı bilgiler edindiği çalışma hayatında ilgileri için uygun doyum yolları bulabilir. Bu arada amaçlarının bazılarından vazgeçebilir, bazılarını değiştirebilir. Bu dönemde bir işe girme, bir yuva kurma, kararlı ve devamlı yaşama biçimine karar verme eğilimi sıklıkla görülür.

c) Yerleşme Dönemi: Bu dönemin Özelliği uygun bir alanın ve o alanda kararlı bir şekilde işin bulunmasıdır. Dönemin başında sınama ve iş değiştirme görülebilir. Fakat bu olmadan da yerleşme dönemi tamamlanabilir.

Sınama basamağında; başlangıçta uygun görülen bir çalışma alanı bireye doyum sağlamayabilir ve gerçek meslek hayatı başlamadan birkaç iş değiştirme görülebilir.

Sağlamlaştırma basamağında; birey, meslek örüntüsü berraklaştıkça, onu sağlamlaştırmaya, çalışma dünyasında güvenli bir yer yapmaya yönelir.

d) Devam Ettirme Dönemi: Bu dönem 45-64 yaşları arasmı kapsar. Bu dönemde birey iş dünyasında bir yer edindikten sonra bütün çabalarını onu elde tutmaya ve geliştirmeye yöneltir. Bu dönemde meslek gelişiminde iniş-çıkışlar, duraklamalar olabilir.

e) Çöküntü Dönemi: Bu dönem 65 yaş ve sonrasında yaşanan fiziksel ve zihinsel kapasitenin çöküşü anlamına gelen yaşlılık yıllarına rastlar. Bu yıllarda kişi beden gücünden çok tecrübesinden ve bilgi birikiminden faydalanır ve bunları kullanabileceği alanlara yönelir.

Yavaşlama basamağında kişi iş temposunu yavaşlatır, zamanını ve görevlerini daha az güç isteyen başka alanlara kaydırır, işin yapısını değiştirir ve azalan kapasite ile görülen iş arasında bir uyum sağlamaya çalışır.

Tam emeklilik basamağı; 71 yaş ve sonrasıdır. Artık bu yıllarda meslekten ayrılma ve işi tümüyle bırakma gereği hissedilir. Bazıları işi bırakmayı kolay ve hoş karşılayabildiği halde bu zorunluluk bazılarına ağır gelebilir.

|» “Meslek Seçimi Yapmak” Sayfasına Dön! «|

Rum Kesimi’nde Lise Öğrencilerinin Türkçeye İlgisi Artıyor

Kıbrıs Rum kesimindeki lise öğrencilerinin Türkçe dersine ilgisinin her geçen yıl arttığı‚ bu yıl her 15 öğrenciden birinin Türkçe öğrendiği bildirildi.

Fileleftheros gazetesinin haberine göre‚ İngilizce ve İtalyanca’nın ilk sırayı paylaştığı yabancı dillere ilgi sıralamasında Türkçe‚ Rusça ve Almanca’nın önüne geçti.

Habere göre‚ Rum bakanlar kurulunun Türkçe’nin liselerde okutulması kararını aldığı 2003 yılında Türkçe dersini lise 2. sınıflardan sadece 84 öğrenci {yüzde 1} seçerken‚ bu yıl ise lise 2. sınıflardan 587 öğrenci {yüzde 7‚45} Türkçe öğreniyor. Bu da her 15 öğrenciden birinin Türkçe’yi tercih ettiği anlamına geliyor.

Fransızca dersine yönelik talepte düşüş gözlemlendiğini kaydeden gazete‚ İtalyanca ve İspanyolca’nın ”moda” haline geldiğini‚ İngilizce’nin ise öğrencilerin tercihlerinde ilk sırada yer aldığını yazdı.

Kıbrıs Rum kesimindeki lise 2. ve 3. sınıf öğrencilerinin‚ 7 yabancı dil arasından 2 tanesini seçme zorunluluğu var.

Kaynak: Haberler – Türkcan

|» Türkçe Haberleri Sayfasına Dön! « |

Not: İçerik, internetten alıntılanarak derlenmiştir…

|» “Soru Bankaları” Sayfasına Dön! « |

Not: İçerik, internetten alıntılanarak derlenmiştir…

|» “Soru Bankaları” Sayfasına Dön! « |

Not: İçerik, internetten alıntılanarak derlenmiştir…

4.Sınıf Soru Bankası

Türkçe

Matematik

Fen Bilgisi

Sosyal Bilgiler

Türkçe 1

Matematik 1

Fen Bilgisi 1

Sosyal Bilgiler 1

Türkçe 2

Matematik 2

Fen Bilgisi 2

Sosyal Bilgiler 2

Türkçe 3

Matematik 3

Fen Bilgisi 3

Sosyal Bilgiler 3

Türkçe 4

Matematik 4

Fen Bilgisi 4

Sosyal Bilgiler 4

Türkçe 5

Matematik 5

Fen Bilgisi 5

Sosyal Bilgiler 5

Türkçe 6

Matematik 6

Fen Bilgisi 6

Sosyal Bilgiler 6

Türkçe 7

Matematik 7

Fen Bilgisi 7

Sosyal Bilgiler 7

Türkçe 8

Matematik 8

Fen Bilgisi 8

Sosyal Bilgiler 8

Türkçe 9

Matematik 9

Fen Bilgisi 9

Sosyal Bilgiler 9

Türkçe 10

Matematik 10

Fen Bilgisi 10

Sosyal Bilgiler 10

Türkçe 11

Matematik 11

Fen Bilgisi 11

Sosyal Bilgiler 11

Türkçe 12

Matematik 12

Fen Bilgisi 12

Sosyal Bilgiler 12

Türkçe 13

Matematik 13

Fen Bilgisi 13

Sosyal Bilgiler 13

Türkçe 14

Matematik 14

Fen Bilgisi 14

Sosyal Bilgiler 14

Türkçe 15

Matematik 15

Fen Bilgisi 15

Sosyal Bilgiler 15

Türkçe 16

Matematik 16

Fen Bilgisi 16

Sosyal Bilgiler 16

Türkçe 17

Matematik 17

Fen Bilgisi 17

Sosyal Bilgiler 17

Türkçe 18

Matematik 18

Fen Bilgisi 18

Sosyal Bilgiler 18

Türkçe 19

Matematik 19

Fen Bilgisi 19

Sosyal Bilgiler 19

Türkçe 20

Matematik 20

Fen Bilgisi20

Sosyal Bilgiler 20

Türkçe 21

Matematik 21

Fen Bilgisi 21

Sosyal Bilgiler 21

Türkçe 22

Matematik 22

Fen Bilgisi 22

Sosyal Bilgiler 22

Türkçe 23

Matematik 23

Fen Bilgisi 23

Sosyal Bilgiler 23

Türkçe 24

Matematik 24

Fen Bilgisi 24

Sosyal Bilgiler 24

Türkçe 25

Matematik 25

Fen Bilgisi 25

Sosyal Bilgiler 25

Türkçe 26

Matematik 26

Fen Bilgisi 26

Sosyal Bilgiler 26

Türkçe 27

Matematik 27

Fen Bilgisi 27

Sosyal Bilgiler 27

Türkçe 28

Matematik 28

Fen Bilgisi 28

Sosyal Bilgiler 28

Türkçe 29

Matematik 29

Fen Bilgisi 29

Sosyal Bilgiler 29

Türkçe 30

Matematik 30

Fen Bilgisi 30

Sosyal Bilgiler 30

|» “Soru Bankaları” Sayfasına Dön! « |

Not: İçerik, internetten alıntılanarak derlenmiştir…

|» “Soru Bankaları” Sayfasına Dön! « |

Not: İçerik, internetten alıntılanarak derlenmiştir…

|» “Soru Bankaları” Sayfasına Dön! « |

Not: İçerik, internetten alıntılanarak derlenmiştir…